Vụ đánh tráo bài thi rúng động lịch sử vào năm 1775, liên quan đến nhân vật
Lê Quý Kiệt (con trai cả của nhà bác học
Lê Quý Đôn) và
Đinh Thì Trung.
Dưới đây là diễn biến và kết quả của vụ án:
- Bối cảnh: Tại kỳ thi Hội khoa Ất Mùi (1775) đời chúa Trịnh Sâm, Đinh Thì Trung và Lê Quý Kiệt đều là những sĩ tử có tài. Tuy nhiên, vì lo sợ không đỗ đạt, cả hai đã bàn mưu đổi quyển thi cho nhau để Đinh Thì Trung (có nét chữ đẹp hơn) làm bài hộ Lê Quý Kiệt.
- Bị phát giác: Sự việc bị quan giám khảo phát giác. Cả Đinh Thì Trung và Lê Quý Kiệt đều bị bắt giam và đưa ra xét xử.
- Kết quả xét xử: Đinh Thì Trung bị kết án lưu đày ra biên viễn (vùng viễn châu), còn Lê Quý Kiệt bị tước học vị và bị đày đi làm lính.
- Liên đới: Là một đại thần quyền cao chức trọng và là cha của thí sinh vi phạm, Lê Quý Đôn đã bị triều đình liên đới xử phạt giáng chức.
Vụ án này không chỉ gây chấn động dư luận thời phong kiến mà còn trở thành một trong những vụ gian lận thi cử nổi tiếng nhất trong lịch sử khoa bảng Việt Nam.