Nhật bản đã kịp nắm nhiều công nghệ lõi trước khi dân số già, giờ thì hưởng thụ thành quả mà không còn sợ cơ cấu dân số đông người già nữa:
Nhật Bản nắm giữ vị thế "người bán cuốc xẻng" thầm lặng nhưng tối quan trọng, kiểm soát khoảng 30% thị phần thiết bị và hơn 50% vật liệu bán dẫn cốt lõi toàn cầu. [
1]
Dù không còn dẫn đầu về hàng tiêu dùng điện tử đại trà hay chuyển đổi số hành chính trong nước, nền
công nghệ lõi của Nhật Bản tập trung sâu vào các lĩnh vực nền tảng sau: [
1]
1. Chuỗi cung ứng bán dẫn và vật liệu vi điện tử
- Hóa chất chuyên dụng và quang résist (chất cản quang): Nhật Bản nắm giữ thị phần áp đảo về các loại hóa chất tinh khiết cực cao mà bất kỳ nhà sản xuất chip tiên tiến nào (như TSMC, Samsung, Intel) cũng bắt buộc phải sử dụng.
- Thiết bị sản xuất chính xác: Các cỗ máy quang khắc, cắt wafer, đo lường và tự động hóa siêu vi điểm từ các doanh nghiệp Nhật đóng vai trò cốt lõi trong việc chế tạo chip từ 3nm xuống đến các tiến trình tiên tiến. [1]
2. Kỹ thuật cơ khí chính xác và Robot công nghiệp
- Robot tự động hóa: Các tập đoàn như Fanuc hay Yaskawa cung cấp phần lớn robot công nghiệp và hệ thống truyền động cho các nhà máy lắp ráp ô tô, điện tử trên toàn thế giới.
- Linh kiện cơ khí độc quyền: Bạc đạn (vòng bi), cảm biến lực, hộp giảm tốc độ cao — những chi tiết nhỏ nhưng quyết định độ bền và độ chính xác của mọi dây chuyền thông minh.
3. Khoa học vật liệu tiên tiến
- Vật liệu composite và sợi carbon: Vật liệu siêu nhẹ, siêu bền phục vụ ngành hàng không vũ trụ và ô tô hiệu suất cao.
- Màng quang học và linh kiện pin: Thành phần cốt lõi cấu thành nên màn hình OLED, pin xe điện và các thiết bị di động gập. [1, 2]
Đặc điểm của công nghệ lõi Nhật Bản
- Tập trung vào chiều sâu: Thay vì chạy theo ánh đèn sân khấu của các sản phẩm thương mại cuối cùng (B2C), họ thống trị phân khúc doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B).
- Cải tiến lũy tiến (Kaizen): Đề cao sự hoàn hảo trong chất lượng, độ bền bỉ và kiểm soát quy trình khắt khe thay vì tạo ra các đột phá lý thuyết rủi ro cao. [1]