Khi chúng ta đồng ý Mỹ sử dụng thâm hụt thương mại (1 cách méo mó và ko đúng bản chất) để phục vụ mục đích chính trị khác thì cá nhân em có 2 suy đoán như sau:
1/Mục đích là đưa sx trở lại nước Mỹ như bác nêu. Điều này là ko thể, vì sao: nói 1 cách đơn giản nhất là người Mỹ sẽ ko thể quay lại thời gian và chịu lao động trong nhà máy với mức lương bèo bọt. Chưa tính đến các chi phí và thời gian cần thiết để thiết lập hạ tầng cho các nhà máy, chỉ riêng giá nhân công sẽ khiến sản phẩm ko có giá cạnh tranh. Việc này chỉ có thể thành công nếu Mỹ đóng của thị trường hoàn toàn với thế giới, và đổi lại sẽ mất toàn bộ quyền lực mềm, giá cả phi mã trong ngắn hạn, thiếu nguồn cung vv.
2/Mỹ muốn tạo thế đối đầu với TQ, thông qua thuế đối ứng kìm hãm kinh tế TQ, bắt các nước phải “chọn phe” nếu muốn tiếp cận thị trường lớn nhất thế giới. Kiểu thằng nào theo tao thì thuế thấp còn thằng nào theo TQ thì thuế cao. Tuy nhiên cách hệ thống kinh tế thế giới hiện đại vận hành lại làm mờ các biên giới thương mại. Ví dụ điện thoại của Apple nhưng sx tại TQ, VN thì gọi nó là hàng của Mỹ cũng đúng mà của TQ, VN cũng đúng. Bản thân chính quyền Trump cũng rất lúng túng sau khi đưa ra các chính sách thuế quan và gần đây bị toà án tuyên bố vô hiệu vì đánh thuế là quyền của quốc hội.
Cá nhân em cũng thiên về phương án 1 như bác: Trump thực sự muốn đưa các nhà máy trở lại Mỹ (để tạo công ăn việc làm cho cử chi). Nhưng đến giờ chắc cũng nhận ra là bất khả thi.
1. Nếu góc nhìn "đưa việc làm quay lại nước Mỹ" là những công việc tay chân thì đương nhiên không thể. Trump không đến mức cực đoan và ngớ ngẩn đến thế. Nhìn vào cách Trump đang ép các đối tác có thâm hụt thương mại phải đưa các nhà máy thuộc lĩnh vực ô tô và linh kiện ô tô, bán dẫn, công nghệ cao, dược phẩm, thiết bị y tế, năng lượng sạch, pin và nhóm luyện kim (thép, nhôm) về Mỹ cho thấy Trump biết rõ mình đang làm gì. Các meme trên mạng hay vẽ ra ảnh/clip công nhân Mỹ ngồi may quần áo nhưng đó chưa bao giờ là yêu cầu của Trump.
2. Vụ dòng chảy thương mại cụ nói đúng. Không ai, kể cả TQ lẫn VN, lại đoán trước dòng chảy thương mại có thể linh hoạt và thích nghi nhanh như thế. Nếu TQ biết họ còn xuất sang Mỹ nhiều hơn cả thời trước khi Trump đánh thuế thì họ đã không phải đối đầu với Mỹ dữ dội như thế. Sau khi Trump làm xáo trộn dòng chảy toàn cầu, TQ và một vài hàng xóm nhà nghèo của TQ như VN được lợi nhiều nhất, và thiệt nhất lại là đồng minh của Mỹ như EU, Hàn, Nhật...
Nhìn tổng thế, ý tưởng của Trump và 500 anh em đảng Cộng Hoà là tốt, xoáy được trúng vấn đề lớn Mỹ đối mặt (mất dần quyền kiểm soát các ngành mũi nhọn và cơ bản). Về thực thi thì khá tệ, đánh đổi uy tín và quan hệ đồng minh của Mỹ lấy những lợi ích thương mại ngắn hạn. Trump quên mất việc Mỹ có được vị trí số 1 không chỉ vì Mỹ dẫn đầu những ngành quan trọng mà còn vì Mỹ sẵn sàng chịu thiệt với đàn em. Hơn 80 năm Mỹ chỉ nhập siêu là chịu thiệt về thương mại nhưng đổi về sự phổ biến đồng USD toàn cầu. Luôn đóng góp nhiều nhất ở WHO hay NATO nhưng đổi về sự bảo trợ quân sự và quyền lực mềm trải khắp 5 châu, từ đó tạo ra những giá trị khác mà hiện nay Mỹ đang mất dần.
Tuy nhiên, ở góc nhìn khác, nhiều người nói rằng quyền lực mềm của Mỹ kể cả Trump ko lên thì cũng đang mất dần trong một thế giới đa cực mới. Mỹ chỉ hy sinh sớm hơn những cái mà chắc chắn sẽ mất. Cái này thì em chịu, lịch sử ko cho chúng ta thử nghiệm mô hình trên máy tính.