[Funland] Lãi suất vay ngân hàng tăng và ảnh hưởng đến BĐS thời gian tới

X_axe

Xe lăn
Biển số
OF-868186
Ngày cấp bằng
18/9/24
Số km
10,830
Động cơ
100,974 Mã lực
Việt Nam của năm 2026 đang hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, và cùng với nó là một thời kỳ của những con số đầu tư rất lớn: metro ở Hà Nội và TP.HCM, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, cảng biển, sân bay, điện hạt nhân, năng lượng, đường vành đai, đô thị mới, khu công nghiệp và hàng nghìn dự án bất động sản. Ở cấp quốc gia, nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 được ước khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương gần 1.500 tỷ USD. Riêng dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2,53 triệu tỷ đồng. Đặt cạnh nhau để thấy quy mô: nhu cầu đầu tư trong 5 năm lớn gấp hơn 15 lần tổng thu ngân sách một năm!

Trong bối cảnh ấy, việc Ngân hàng Nhà nước đồng ý loại trừ dư nợ phát sinh mới của 18 dự án liên quan đến Vingroup, Sun Group và Masterise khỏi cách tính tăng trưởng tín dụng hằng năm của ngân hàng không phải là một chi tiết kỹ thuật nhỏ. Nó là một tín hiệu chính sách lớn. Tổng nhu cầu vốn huy động của danh mục này khoảng 752.138 tỷ đồng, tương đương gần 29 tỷ USD nếu quy đổi sơ bộ. Riêng ba năm 2026-2028 đã cần huy động khoảng 641.253 tỷ đồng, tức hơn 85% tổng nhu cầu vốn của cả danh mục.

Nói cách khác, đây không phải vài khoản vay được “linh hoạt” một chút cho đẹp hồ sơ. Đây là một cơ chế mở đường tín dụng cho một cụm siêu dự án, tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp rất lớn, trong một thời gian rất ngắn.

Vấn đề đầu tiên nằm ở chính danh mục 18 dự án. Nếu phân loại sơ bộ, nó không phải một danh mục hạ tầng thuần túy. Nó gồm ít nhất bốn nhóm khác nhau.

Nhóm thứ nhất là các dự án phục vụ APEC của Sun Group, với nhu cầu vốn huy động 169.724 tỷ đồng. Trong nhóm này có Trung tâm tổ chức hội nghị APEC cần 20.024 tỷ đồng, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc cần 50.448 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần 81.120 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng, và tuyến tàu điện đô thị đoạn 1 cần 2.679 tỷ đồng. Đây là nhóm đáng chú ý nhất, vì nó pha trộn giữa hạ tầng sự kiện, hạ tầng hàng không, giao thông đô thị và bất động sản đô thị - du lịch. Nếu một trung tâm hội nghị hay một sân bay có thể được biện minh bằng lợi ích công, thì khu đô thị hỗn hợp và khu đô thị du lịch sinh thái rõ ràng mang logic thương mại bất động sản nhiều hơn. Chúng không nên được đối xử như một tuyến đường, một cây cầu hay một nhà ga công cộng.

Nhóm thứ hai là các dự án PPP, với nhu cầu huy động 162.302 tỷ đồng. Trong đó, Khu Liên hợp Thể dục thể thao Quốc gia Rạch Chiếc cần huy động 116.503 tỷ đồng; hai đoạn đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội cần lần lượt 24.475 tỷ đồng và 21.324 tỷ đồng. Hai đoạn đường kết nối sân bay có thể xếp vào hạ tầng giao thông tương đối rõ. Nhưng một khu liên hợp thể thao hơn 116.000 tỷ đồng lại là dự án rất khác. Nó có thể có lợi ích công, nhưng khả năng hoàn vốn của nó thường phải dựa vào khai thác thương mại, đất đai, dịch vụ, sự kiện và phát triển đô thị phụ trợ. Đây không phải loại dự án mà ngân hàng có thể nhìn đơn giản như một dòng tiền ổn định từ phí sử dụng hạ tầng.

Nhóm thứ ba là hai tuyến đường sắt tốc độ cao do Vingroup đề xuất, với tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng và nhu cầu vốn huy động 212.330 tỷ đồng. Tuyến Bến Thành - Cần Giờ có tổng mức đầu tư 102.430 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 15.364 tỷ đồng và vốn huy động 87.066 tỷ đồng. Tuyến Hà Nội - Quảng Ninh có tổng mức đầu tư 147.370 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 22.105 tỷ đồng và vốn huy động 125.265 tỷ đồng. Điểm cần lưu ý là tỷ lệ vốn huy động trong cả hai dự án vào khoảng 85% tổng mức đầu tư. Đây là hạ tầng có ngoại tác phát triển rõ hơn nhiều so với bất động sản thuần túy, nhưng cũng là loại hạ tầng có rủi ro dòng tiền rất lớn. Đường sắt đô thị và liên vùng thường khó hoàn vốn trực tiếp nếu chỉ dựa vào vé. Nếu hoàn vốn dựa vào bất động sản quanh tuyến, thì bản chất tài chính của dự án không còn là đường sắt đơn thuần mà là tổ hợp đường sắt - đất đai - đô thị.

Nhóm thứ tư là các hạng mục thuộc tổ hợp Cảng hàng không quốc tế Gia Bình của Masterise, với nhu cầu vốn huy động 207.782 tỷ đồng. Riêng sân bay Gia Bình cần huy động 112.998 tỷ đồng. Phần còn lại gồm đài kiểm soát không lưu, đường kết nối sân bay, khu tái định cư, công trình hoàn trả hạ tầng và các dự án đối ứng BT. Đây là nhóm có tính chất hạ tầng rõ ở phần sân bay, đường kết nối và tái định cư. Nhưng các dự án đối ứng BT lại mở ra câu hỏi khác: phần lợi ích tư nhân được thanh toán bằng gì, đất nào được đưa vào đối ứng, định giá ra sao, và nếu giá đất là nguồn hoàn vốn chính thì rủi ro có còn nằm ở dự án hạ tầng hay đã chuyển sang chu kỳ bất động sản?

Nhìn từ cách phân loại này, vấn đề không còn là “có nên ưu tiên vốn cho hạ tầng hay không”. Câu hỏi chính xác hơn là: vì sao những loại dự án rất khác nhau về lợi ích công, dòng tiền, rủi ro và mức độ thương mại lại cùng được đặt vào một cơ chế tín dụng đặc biệt?

Một tuyến đường kết nối sân bay, một nhà ga, một trung tâm hội nghị, một khu đô thị hỗn hợp, một khu đô thị du lịch sinh thái, một khu liên hợp thể thao, một dự án đối ứng BT và một tuyến đường sắt không nên được đối xử như nhau. Chúng có mức độ công ích khác nhau. Chúng có khả năng tạo dòng tiền khác nhau. Chúng có mức độ rủi ro thị trường khác nhau. Và quan trọng nhất, chúng có khả năng tạo lợi ích tư nhân từ đất đai rất khác nhau.

Nếu cơ chế loại trừ room tín dụng được áp dụng cho toàn bộ danh mục dưới nhãn chung là “trọng điểm”, thì khái niệm trọng điểm trở nên quá rộng. Khi mọi thứ đủ lớn đều có thể trở thành trọng điểm, thì trọng điểm không còn là một tiêu chí lựa chọn mà trở thành một chiếc áo chính sách.

Cần nhấn mạnh là đầu tư quy mô lớn và nhất là vào hạ tầng là rất cần thiết để có thể tạo đà cho tăng trưởng nhanh. Một nền kinh tế muốn tăng trưởng hai chữ số không thể chỉ thắt lưng buộc bụng và ngồi chờ năng suất tự tăng. Việt Nam cần metro, đường sắt, sân bay, cảng biển, điện, logistics và đô thị tốt hơn. Chi phí logistics cao, tắc nghẽn đô thị, thiếu điện và hạ tầng vùng yếu đều là những cái thuế vô hình đánh lên năng suất quốc gia. Nếu không đầu tư, nền kinh tế sẽ tự giới hạn tốc độ của mình.

Nhưng có ba cách rất khác nhau để tài trợ cho đầu tư lớn.

Cách thứ nhất là dùng ngân sách, trái phiếu chính phủ, ODA và vốn vay ưu đãi cho phần hạ tầng công. Cách này minh bạch hơn, nhưng chậm, phải đi qua kỷ luật ngân sách và nợ công.

Cách thứ hai là dùng thị trường vốn dài hạn: trái phiếu hạ tầng, quỹ hạ tầng, vốn cổ phần, PPP minh bạch, vốn quốc tế dài hạn, tín dụng xuất khẩu và cơ chế thu hồi giá trị đất công khai. Cách này đúng về nguyên tắc, nhưng đòi hỏi thị trường vốn sâu, thể chế thực thi tốt và niềm tin của nhà đầu tư.

Cách thứ ba là dùng ngân hàng thương mại, cộng với một số ngoại lệ chính sách để tín dụng chảy nhanh hơn. Cách này nhanh nhất, dễ nhất, ít phức tạp về chính trị và cơ chế nhất, nhưng cũng dễ làm mờ ranh giới rủi ro nhất.

Việt Nam dường như đang bị kéo mạnh về cách thứ ba.

Room tín dụng vốn đã là một công cụ thô. Nó không phải chuẩn quản trị rủi ro hiện đại theo nghĩa Basel. Nó kiểm soát bằng một con số hành chính: ngân hàng được tăng tín dụng bao nhiêu. Công cụ ấy có thể lỗi thời và nên được cải cách dần. Nhưng cải cách room khác với khoan lỗ vào room. Nếu room còn được biện minh bằng lý do thận trọng vĩ mô, thì việc cho một số khoản vay đi qua cửa riêng phải được giải trình rất kỹ. Nếu room đã hết ý nghĩa, hãy bỏ nó theo lộ trình và thay bằng các chuẩn an toàn vốn, thanh khoản và giám sát rủi ro dự án. Điều không ổn là vừa giữ room như một cái phanh, vừa mở cửa phụ cho những xe đủ lớn.

Một cái phanh thô có thể cần được thay. Nhưng tháo phanh cho vài chiếc xe chạy nhanh hơn không phải là cải cách hệ thống phanh. Và nó đi kèm nhiều rủi ro.

Rủi ro đầu tiên là rủi ro tập trung vốn của nền kinh tế vào một số ít tập đoàn và dự án. Tổng nhu cầu vốn huy động hơn 752.000 tỷ đồng tương đương khoảng 5,9% GDP danh nghĩa năm 2025. Nếu chỉ tính phần cần huy động trong ba năm 2026-2028, con số hơn 641.000 tỷ đồng cũng đã rất lớn. Nó tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp và một số dự án có quan hệ chặt với bất động sản, hạ tầng và đất đai. Với ngân hàng, đây không chỉ là rủi ro từng khoản vay. Đây là rủi ro theo nhóm khách hàng, nhóm dự án, nhóm ngành và thậm chí nhóm kỳ vọng chính sách.

Rủi ro thứ hai là tỷ lệ đòn bẩy của dự án. Hai tuyến đường sắt của Vingroup có tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng, trong đó vốn tự có khoảng 37.469 tỷ đồng và vốn huy động khoảng 212.330 tỷ đồng. Nghĩa là vốn huy động chiếm khoảng 85%. Tỷ lệ này không tự nó chứng minh dự án nguy hiểm, nhưng nó cho thấy phần lớn rủi ro tài chính sẽ nằm ngoài vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư. Nếu dự án thành công, lợi ích thuộc về chủ đầu tư, ngân hàng và nền kinh tế. Nếu dự án không đạt lưu lượng, đội vốn, chậm tiến độ hoặc phải điều chỉnh phương án hoàn vốn, câu hỏi sẽ là ai hấp thụ phần sai lệch đó.

Rủi ro thứ ba là rủi ro kỳ hạn. Hạ tầng giao thông, sân bay, đường sắt, khu liên hợp thể thao, đô thị và các dự án BT đều có vòng đời dài. Dòng tiền hoàn vốn có thể kéo dài hàng chục năm. Ngân hàng thương mại lại huy động chủ yếu ngắn và trung hạn. Khi chính sách đồng thời cho phép nới tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn được dùng cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%, tín hiệu rất rõ: ngân hàng đang được khuyến khích gánh thêm vai trò của thị trường vốn dài hạn. Đây là điều tiện lợi trước mắt, nhưng có thể tạo áp lực thanh khoản và tái cấp vốn về sau.

Rủi ro thứ tư là bảo lãnh ngầm. Về văn bản, ngân hàng vẫn phải tự thẩm định, tự quyết định và tự chịu trách nhiệm. Nhưng khi danh mục dự án đã được một cơ chế đặc biệt của NHNN nhắc tên, ngân hàng khó có thể coi đó là khoản vay bình thường. Một dự án tư nhân khi được phủ hào quang chính sách sẽ tạo ra kỳ vọng rằng nếu có chuyện, Nhà nước sẽ không đứng ngoài. Bảo lãnh ngầm nguy hiểm ở chỗ nó không hiện rõ trong ngân sách, không ghi ngay vào nợ công, và không ai phải ký nhận vào ngày đầu tiên. Nhưng khi rủi ro xảy ra, nó có thể quay lại dưới dạng tái cơ cấu nợ, giãn nợ, hỗ trợ thanh khoản, bảo lãnh chính phủ hoặc xử lý nợ xấu.

Rủi ro thứ năm là bất động sản hóa tín dụng phát triển. Trong danh mục này, phần hạ tầng và phần đất đai không tách bạch hoàn toàn. Nhóm APEC có khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần huy động 81.120 tỷ đồng và khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng. Nhóm Gia Bình có các dự án đối ứng BT. Nhóm đường sắt có thể phải dựa vào phát triển đô thị quanh tuyến nếu doanh thu vé không đủ hoàn vốn. Như vậy, một phần đáng kể logic tài chính có thể nằm ở đất đai. Nếu vậy, đây không chỉ là tín dụng cho hạ tầng; nó là tín dụng cho một mô hình hạ tầng - đất - đô thị. Mô hình ấy có thể thành công nếu minh bạch và được định giá đúng, nhưng cũng có thể biến thành một vòng xoáy: hạ tầng đẩy giá đất, giá đất làm đẹp tài sản bảo đảm, tài sản bảo đảm mở rộng tín dụng, tín dụng lại đẩy giá đất.

Rủi ro thứ sáu là rủi ro ngoại hối. Những dự án như đường sắt, sân bay, metro, năng lượng và hạ tầng kỹ thuật thường cần thiết bị, công nghệ, tư vấn và nhà thầu nước ngoài. Dòng tiền bỏ ra có thể là tiền đồng, nhưng nhu cầu thực chất có một phần bằng ngoại tệ. Nếu nhiều đại dự án cùng tăng nhập khẩu máy móc và dịch vụ kỹ thuật, áp lực tỷ giá có thể đến trước khi các dự án tạo ra năng suất mới. Dự trữ ngoại hối dưới 100 tỷ USD không phải tín hiệu khủng hoảng, nhưng so với quy mô nhập khẩu và tham vọng đầu tư mới, nó không cho phép chủ quan.

Có một điểm cần đặt trong bối cảnh rộng hơn. GDP danh nghĩa năm 2025 của Việt Nam ước khoảng 12.847,6 nghìn tỷ đồng, tương đương 514 tỷ USD. Dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2.529,5 nghìn tỷ đồng. Tổng nhu cầu vốn huy động của riêng 18 dự án này, hơn 752 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 29,7% thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 và khoảng 5,9% GDP năm 2025. Đây là quy mô rất lớn đối với bất kỳ chính sách tín dụng “ngoại lệ” nào.

Càng đáng chú ý hơn nếu nhìn vào nhịp giải ngân. Nhu cầu vốn huy động năm 2026 là 210.047 tỷ đồng, năm 2027 là 244.188 tỷ đồng, năm 2028 là 187.018 tỷ đồng. Bình quân ba năm, danh mục này cần hơn 213.000 tỷ đồng mỗi năm. Con số ấy tương đương khoảng 8,4% tổng thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 mỗi năm. Vì vậy, ngay cả khi đây không phải tiền ngân sách, nó vẫn là một áp lực vĩ mô thật: áp lực lên tín dụng, thanh khoản, ngoại tệ, năng lực thi công, vật liệu, đất đai và bảng cân đối ngân hàng.

Đến đây có thể thấy vấn đề sâu hơn: đó là tăng trưởng 2 chữ số của Việt Nam sẽ dựa trên những nền tảng nào? Một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh bằng năng suất, công nghệ, hạ tầng tốt, cải cách thể chế và phân bổ vốn thông minh. Nhưng nó cũng có thể tăng trưởng nhanh trong vài năm bằng tín dụng, đòn bẩy, đất đai và kỳ vọng. Hai con đường này trong ngắn hạn có thể đều tạo ra công trường, máy móc, việc làm và GDP. Nhưng cuối chu kỳ, một bên để lại năng lực sản xuất, còn bên kia có thể để lại nợ xấu và tài sản dở dang.

Vì vậy, nếu vẫn muốn mở cơ chế ngoại lệ cho 18 dự án này, nên đặt ra một số điều kiện.

Thứ nhất, công bố tiêu chí lựa chọn dự án được loại khỏi room. Không thể chỉ dùng các từ như “trọng điểm”, “lan tỏa”, “thúc đẩy tăng trưởng” hay “liên kết vùng”. Những từ đó đúng nhưng quá rộng. Cần tiêu chí đo được: lợi ích kinh tế - xã hội, khả năng tạo dòng tiền, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, mức độ phụ thuộc vào đất, phần nhập khẩu, rủi ro tỷ giá, và kịch bản nếu doanh thu thấp hơn dự kiến.

Thứ hai, phân loại tín dụng theo từng cấu phần. Phần đường, sân bay, tái định cư, nhà ga, khu đô thị, khu du lịch, đất đối ứng BT không được hưởng cùng một cách xử lý. Phần nào là hạ tầng công thì xét theo tiêu chí hạ tầng công. Phần nào là bất động sản thương mại thì phải chịu kỷ luật tín dụng bất động sản.

Thứ ba, yêu cầu vốn chủ sở hữu tối thiểu cao hơn đối với dự án được ưu tiên. Nếu một dự án muốn đi qua cửa phụ của room tín dụng, chủ đầu tư phải đi vào bằng vốn thật của mình trước. Không thể dùng cơ chế chính sách để khuếch đại đòn bẩy quá lớn.

Thứ tư, không được nới các chuẩn an toàn khác. Việc loại khỏi room không được kéo theo ưu ái về hệ số rủi ro, an toàn vốn, phân loại nợ, trích lập dự phòng, giới hạn cấp tín dụng, bên liên quan hay tỷ lệ thanh khoản.

Thứ năm, phải có quy định về trần tổng mức, thời hạn và tần suất công bố định kỳ. Cần biết dư nợ được loại trừ là bao nhiêu, tập trung ở ngân hàng nào, nhóm doanh nghiệp nào, loại dự án nào, và cơ chế sẽ kết thúc khi nào.

Việt Nam cần đầu tư lớn vào hạ tầng để phát triển. Nhưng đầu tư lớn lại càng cần kỷ luật chặt chẽ hơn, không phải kỷ luật mềm hơn. Và trong câu chuyện 18 dự án này, một vấn đề đáng lo ngại là liệu chúng ta có đang dùng hệ thống ngân hàng để tài trợ cho một mô hình tăng trưởng dựa quá nhiều vào đòn bẩy, đất đai và bảo lãnh ngầm hay không.

Room tín dụng có thể là một công cụ lỗi thời. Nhưng nếu muốn bỏ nó, hãy thay bằng một hệ thống quản trị rủi ro hiện đại và minh bạch hơn. Đừng thay một cái phanh thô bằng cách bổ sung vào nó những cửa phụ tùy nghi.

Người ta không tháo phanh khi muốn một chiếc xe đi nhanh hơn. Ngược lại, một chiếc xe muốn đi nhanh hơn cần có một chiếc phanh tốt và đáng tin cậy.

Copy
Nên dùng số định lượng.

Tổng dư nợ tín dụng cuối năm 2025 là 18,4 triệu tỷ.

Nếu kiểm soát room đúng mục tiêu 15% là thêm 2,76 triệu tỷ.

18 dự án này huy động năm 2026 là 0,21 triệu tỷ (trong số tổng huy động 0,75 triệu tỷ nhưng dàn nhiều năm)

= 2,76 + 0,21 = 2,97 / 18,4 = 16,1% tăng trưởng tín dụng vẫn còn thấp chán so với năm 2025 tăng 19,1%
 

dt2045

Xe tải
Biển số
OF-893700
Ngày cấp bằng
23/9/25
Số km
333
Động cơ
-91,139 Mã lực
Tuổi
36
View attachment 9636508
Ôi giời, càng lúc càng hụt thế này thì chưa giảm ls đc. Bds còn đi bụi tiếp
Trend tăng vừa rồi cũng hơn 10 năm. Sang trend giảm thì em nghĩ nó cũng phải 5~ 10 năm tiếp theo.
Khởi động mới giảm chút khi nó đạt gia tốc cao mới giảm mạnh. Theo quy luật thôi, khó cưỡng lại lắm.

Anh V lại lên chương trình mới :)))
Mời cccm vào bóng bàn
Em mà là anh ấy em cũng làm vậy, em sẽ yêu cầu bộ phận sale đưa ra ít nhất 10 chương trình thúc đẩy bán hàng sắp xếp theo thứ tự, tiêu chí kiểu giữ giá, giảm giá và phá giá để em dùng dần nếu cần.
Nhìn cái giá trị voucher nó khủng thế kia không phá giá thì giảm giá, khó mà giữ giá được.
 

Seanzen

Xe buýt
Biển số
OF-869863
Ngày cấp bằng
17/10/24
Số km
873
Động cơ
5,225 Mã lực
:)) :)) Đọc qua các cụ toàn phân tích kỹ thuật. Đọc thì hay nhưng lại thiếu 1 yếu tố. Ý chí của cán bụ.
Mao từng diệt chim sẻ, đại nhảy vọt, cmvh vì quyền lực và tin rằng làm thế là đúng
VN từng đổi tiền, sống mòn trong bao cấp vì tin nó là tốt, vì vài người sợ mất quyền.
Hay mấy năm trước cụ nào hay mua game, dịch vụ vùng thổ nhĩ kỳ sẽ thấy nó rất rẻ do đồng nội tệ TNK cùi bắp quá. Tìm hiểu qua thì lạm phát do ý chí lãnh đạo ngược đời
  • Lý thuyết ngược đời: Tổng thống Erdogan tin rằng lãi suất cao gây ra lạm phát, đi ngược lại hoàn toàn kinh tế học vĩ mô chuẩn mực.
  • Hành động ép buộc: Chính phủ ép Ngân hàng Trung ương hạ mạnh lãi suất bất chấp lạm phát đang tăng phi mã, sa thải bất kỳ thống đốc nào phản đối.
  • Hậu quả thảm họa: Tiền mất giá quá nhanh khiến người dân tháo chạy khỏi đồng nội tệ, ồ ạt gom USD và mua sắm hàng hóa, trực tiếp kích nổ bom lạm phát.
 

fun ô tồ

Xe điện
Biển số
OF-375780
Ngày cấp bằng
30/7/15
Số km
2,156
Động cơ
218,372 Mã lực
Việt Nam của năm 2026 đang hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, và cùng với nó là một thời kỳ của những con số đầu tư rất lớn: metro ở Hà Nội và TP.HCM, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, cảng biển, sân bay, điện hạt nhân, năng lượng, đường vành đai, đô thị mới, khu công nghiệp và hàng nghìn dự án bất động sản. Ở cấp quốc gia, nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 được ước khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương gần 1.500 tỷ USD. Riêng dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2,53 triệu tỷ đồng. Đặt cạnh nhau để thấy quy mô: nhu cầu đầu tư trong 5 năm lớn gấp hơn 15 lần tổng thu ngân sách một năm!

Trong bối cảnh ấy, việc Ngân hàng Nhà nước đồng ý loại trừ dư nợ phát sinh mới của 18 dự án liên quan đến Vingroup, Sun Group và Masterise khỏi cách tính tăng trưởng tín dụng hằng năm của ngân hàng không phải là một chi tiết kỹ thuật nhỏ. Nó là một tín hiệu chính sách lớn. Tổng nhu cầu vốn huy động của danh mục này khoảng 752.138 tỷ đồng, tương đương gần 29 tỷ USD nếu quy đổi sơ bộ. Riêng ba năm 2026-2028 đã cần huy động khoảng 641.253 tỷ đồng, tức hơn 85% tổng nhu cầu vốn của cả danh mục.

Nói cách khác, đây không phải vài khoản vay được “linh hoạt” một chút cho đẹp hồ sơ. Đây là một cơ chế mở đường tín dụng cho một cụm siêu dự án, tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp rất lớn, trong một thời gian rất ngắn.

Vấn đề đầu tiên nằm ở chính danh mục 18 dự án. Nếu phân loại sơ bộ, nó không phải một danh mục hạ tầng thuần túy. Nó gồm ít nhất bốn nhóm khác nhau.

Nhóm thứ nhất là các dự án phục vụ APEC của Sun Group, với nhu cầu vốn huy động 169.724 tỷ đồng. Trong nhóm này có Trung tâm tổ chức hội nghị APEC cần 20.024 tỷ đồng, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc cần 50.448 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần 81.120 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng, và tuyến tàu điện đô thị đoạn 1 cần 2.679 tỷ đồng. Đây là nhóm đáng chú ý nhất, vì nó pha trộn giữa hạ tầng sự kiện, hạ tầng hàng không, giao thông đô thị và bất động sản đô thị - du lịch. Nếu một trung tâm hội nghị hay một sân bay có thể được biện minh bằng lợi ích công, thì khu đô thị hỗn hợp và khu đô thị du lịch sinh thái rõ ràng mang logic thương mại bất động sản nhiều hơn. Chúng không nên được đối xử như một tuyến đường, một cây cầu hay một nhà ga công cộng.

Nhóm thứ hai là các dự án PPP, với nhu cầu huy động 162.302 tỷ đồng. Trong đó, Khu Liên hợp Thể dục thể thao Quốc gia Rạch Chiếc cần huy động 116.503 tỷ đồng; hai đoạn đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội cần lần lượt 24.475 tỷ đồng và 21.324 tỷ đồng. Hai đoạn đường kết nối sân bay có thể xếp vào hạ tầng giao thông tương đối rõ. Nhưng một khu liên hợp thể thao hơn 116.000 tỷ đồng lại là dự án rất khác. Nó có thể có lợi ích công, nhưng khả năng hoàn vốn của nó thường phải dựa vào khai thác thương mại, đất đai, dịch vụ, sự kiện và phát triển đô thị phụ trợ. Đây không phải loại dự án mà ngân hàng có thể nhìn đơn giản như một dòng tiền ổn định từ phí sử dụng hạ tầng.

Nhóm thứ ba là hai tuyến đường sắt tốc độ cao do Vingroup đề xuất, với tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng và nhu cầu vốn huy động 212.330 tỷ đồng. Tuyến Bến Thành - Cần Giờ có tổng mức đầu tư 102.430 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 15.364 tỷ đồng và vốn huy động 87.066 tỷ đồng. Tuyến Hà Nội - Quảng Ninh có tổng mức đầu tư 147.370 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 22.105 tỷ đồng và vốn huy động 125.265 tỷ đồng. Điểm cần lưu ý là tỷ lệ vốn huy động trong cả hai dự án vào khoảng 85% tổng mức đầu tư. Đây là hạ tầng có ngoại tác phát triển rõ hơn nhiều so với bất động sản thuần túy, nhưng cũng là loại hạ tầng có rủi ro dòng tiền rất lớn. Đường sắt đô thị và liên vùng thường khó hoàn vốn trực tiếp nếu chỉ dựa vào vé. Nếu hoàn vốn dựa vào bất động sản quanh tuyến, thì bản chất tài chính của dự án không còn là đường sắt đơn thuần mà là tổ hợp đường sắt - đất đai - đô thị.

Nhóm thứ tư là các hạng mục thuộc tổ hợp Cảng hàng không quốc tế Gia Bình của Masterise, với nhu cầu vốn huy động 207.782 tỷ đồng. Riêng sân bay Gia Bình cần huy động 112.998 tỷ đồng. Phần còn lại gồm đài kiểm soát không lưu, đường kết nối sân bay, khu tái định cư, công trình hoàn trả hạ tầng và các dự án đối ứng BT. Đây là nhóm có tính chất hạ tầng rõ ở phần sân bay, đường kết nối và tái định cư. Nhưng các dự án đối ứng BT lại mở ra câu hỏi khác: phần lợi ích tư nhân được thanh toán bằng gì, đất nào được đưa vào đối ứng, định giá ra sao, và nếu giá đất là nguồn hoàn vốn chính thì rủi ro có còn nằm ở dự án hạ tầng hay đã chuyển sang chu kỳ bất động sản?

Nhìn từ cách phân loại này, vấn đề không còn là “có nên ưu tiên vốn cho hạ tầng hay không”. Câu hỏi chính xác hơn là: vì sao những loại dự án rất khác nhau về lợi ích công, dòng tiền, rủi ro và mức độ thương mại lại cùng được đặt vào một cơ chế tín dụng đặc biệt?

Một tuyến đường kết nối sân bay, một nhà ga, một trung tâm hội nghị, một khu đô thị hỗn hợp, một khu đô thị du lịch sinh thái, một khu liên hợp thể thao, một dự án đối ứng BT và một tuyến đường sắt không nên được đối xử như nhau. Chúng có mức độ công ích khác nhau. Chúng có khả năng tạo dòng tiền khác nhau. Chúng có mức độ rủi ro thị trường khác nhau. Và quan trọng nhất, chúng có khả năng tạo lợi ích tư nhân từ đất đai rất khác nhau.

Nếu cơ chế loại trừ room tín dụng được áp dụng cho toàn bộ danh mục dưới nhãn chung là “trọng điểm”, thì khái niệm trọng điểm trở nên quá rộng. Khi mọi thứ đủ lớn đều có thể trở thành trọng điểm, thì trọng điểm không còn là một tiêu chí lựa chọn mà trở thành một chiếc áo chính sách.

Cần nhấn mạnh là đầu tư quy mô lớn và nhất là vào hạ tầng là rất cần thiết để có thể tạo đà cho tăng trưởng nhanh. Một nền kinh tế muốn tăng trưởng hai chữ số không thể chỉ thắt lưng buộc bụng và ngồi chờ năng suất tự tăng. Việt Nam cần metro, đường sắt, sân bay, cảng biển, điện, logistics và đô thị tốt hơn. Chi phí logistics cao, tắc nghẽn đô thị, thiếu điện và hạ tầng vùng yếu đều là những cái thuế vô hình đánh lên năng suất quốc gia. Nếu không đầu tư, nền kinh tế sẽ tự giới hạn tốc độ của mình.

Nhưng có ba cách rất khác nhau để tài trợ cho đầu tư lớn.

Cách thứ nhất là dùng ngân sách, trái phiếu chính phủ, ODA và vốn vay ưu đãi cho phần hạ tầng công. Cách này minh bạch hơn, nhưng chậm, phải đi qua kỷ luật ngân sách và nợ công.

Cách thứ hai là dùng thị trường vốn dài hạn: trái phiếu hạ tầng, quỹ hạ tầng, vốn cổ phần, PPP minh bạch, vốn quốc tế dài hạn, tín dụng xuất khẩu và cơ chế thu hồi giá trị đất công khai. Cách này đúng về nguyên tắc, nhưng đòi hỏi thị trường vốn sâu, thể chế thực thi tốt và niềm tin của nhà đầu tư.

Cách thứ ba là dùng ngân hàng thương mại, cộng với một số ngoại lệ chính sách để tín dụng chảy nhanh hơn. Cách này nhanh nhất, dễ nhất, ít phức tạp về chính trị và cơ chế nhất, nhưng cũng dễ làm mờ ranh giới rủi ro nhất.

Việt Nam dường như đang bị kéo mạnh về cách thứ ba.

Room tín dụng vốn đã là một công cụ thô. Nó không phải chuẩn quản trị rủi ro hiện đại theo nghĩa Basel. Nó kiểm soát bằng một con số hành chính: ngân hàng được tăng tín dụng bao nhiêu. Công cụ ấy có thể lỗi thời và nên được cải cách dần. Nhưng cải cách room khác với khoan lỗ vào room. Nếu room còn được biện minh bằng lý do thận trọng vĩ mô, thì việc cho một số khoản vay đi qua cửa riêng phải được giải trình rất kỹ. Nếu room đã hết ý nghĩa, hãy bỏ nó theo lộ trình và thay bằng các chuẩn an toàn vốn, thanh khoản và giám sát rủi ro dự án. Điều không ổn là vừa giữ room như một cái phanh, vừa mở cửa phụ cho những xe đủ lớn.

Một cái phanh thô có thể cần được thay. Nhưng tháo phanh cho vài chiếc xe chạy nhanh hơn không phải là cải cách hệ thống phanh. Và nó đi kèm nhiều rủi ro.

Rủi ro đầu tiên là rủi ro tập trung vốn của nền kinh tế vào một số ít tập đoàn và dự án. Tổng nhu cầu vốn huy động hơn 752.000 tỷ đồng tương đương khoảng 5,9% GDP danh nghĩa năm 2025. Nếu chỉ tính phần cần huy động trong ba năm 2026-2028, con số hơn 641.000 tỷ đồng cũng đã rất lớn. Nó tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp và một số dự án có quan hệ chặt với bất động sản, hạ tầng và đất đai. Với ngân hàng, đây không chỉ là rủi ro từng khoản vay. Đây là rủi ro theo nhóm khách hàng, nhóm dự án, nhóm ngành và thậm chí nhóm kỳ vọng chính sách.

Rủi ro thứ hai là tỷ lệ đòn bẩy của dự án. Hai tuyến đường sắt của Vingroup có tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng, trong đó vốn tự có khoảng 37.469 tỷ đồng và vốn huy động khoảng 212.330 tỷ đồng. Nghĩa là vốn huy động chiếm khoảng 85%. Tỷ lệ này không tự nó chứng minh dự án nguy hiểm, nhưng nó cho thấy phần lớn rủi ro tài chính sẽ nằm ngoài vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư. Nếu dự án thành công, lợi ích thuộc về chủ đầu tư, ngân hàng và nền kinh tế. Nếu dự án không đạt lưu lượng, đội vốn, chậm tiến độ hoặc phải điều chỉnh phương án hoàn vốn, câu hỏi sẽ là ai hấp thụ phần sai lệch đó.

Rủi ro thứ ba là rủi ro kỳ hạn. Hạ tầng giao thông, sân bay, đường sắt, khu liên hợp thể thao, đô thị và các dự án BT đều có vòng đời dài. Dòng tiền hoàn vốn có thể kéo dài hàng chục năm. Ngân hàng thương mại lại huy động chủ yếu ngắn và trung hạn. Khi chính sách đồng thời cho phép nới tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn được dùng cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%, tín hiệu rất rõ: ngân hàng đang được khuyến khích gánh thêm vai trò của thị trường vốn dài hạn. Đây là điều tiện lợi trước mắt, nhưng có thể tạo áp lực thanh khoản và tái cấp vốn về sau.

Rủi ro thứ tư là bảo lãnh ngầm. Về văn bản, ngân hàng vẫn phải tự thẩm định, tự quyết định và tự chịu trách nhiệm. Nhưng khi danh mục dự án đã được một cơ chế đặc biệt của NHNN nhắc tên, ngân hàng khó có thể coi đó là khoản vay bình thường. Một dự án tư nhân khi được phủ hào quang chính sách sẽ tạo ra kỳ vọng rằng nếu có chuyện, Nhà nước sẽ không đứng ngoài. Bảo lãnh ngầm nguy hiểm ở chỗ nó không hiện rõ trong ngân sách, không ghi ngay vào nợ công, và không ai phải ký nhận vào ngày đầu tiên. Nhưng khi rủi ro xảy ra, nó có thể quay lại dưới dạng tái cơ cấu nợ, giãn nợ, hỗ trợ thanh khoản, bảo lãnh chính phủ hoặc xử lý nợ xấu.

Rủi ro thứ năm là bất động sản hóa tín dụng phát triển. Trong danh mục này, phần hạ tầng và phần đất đai không tách bạch hoàn toàn. Nhóm APEC có khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần huy động 81.120 tỷ đồng và khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng. Nhóm Gia Bình có các dự án đối ứng BT. Nhóm đường sắt có thể phải dựa vào phát triển đô thị quanh tuyến nếu doanh thu vé không đủ hoàn vốn. Như vậy, một phần đáng kể logic tài chính có thể nằm ở đất đai. Nếu vậy, đây không chỉ là tín dụng cho hạ tầng; nó là tín dụng cho một mô hình hạ tầng - đất - đô thị. Mô hình ấy có thể thành công nếu minh bạch và được định giá đúng, nhưng cũng có thể biến thành một vòng xoáy: hạ tầng đẩy giá đất, giá đất làm đẹp tài sản bảo đảm, tài sản bảo đảm mở rộng tín dụng, tín dụng lại đẩy giá đất.

Rủi ro thứ sáu là rủi ro ngoại hối. Những dự án như đường sắt, sân bay, metro, năng lượng và hạ tầng kỹ thuật thường cần thiết bị, công nghệ, tư vấn và nhà thầu nước ngoài. Dòng tiền bỏ ra có thể là tiền đồng, nhưng nhu cầu thực chất có một phần bằng ngoại tệ. Nếu nhiều đại dự án cùng tăng nhập khẩu máy móc và dịch vụ kỹ thuật, áp lực tỷ giá có thể đến trước khi các dự án tạo ra năng suất mới. Dự trữ ngoại hối dưới 100 tỷ USD không phải tín hiệu khủng hoảng, nhưng so với quy mô nhập khẩu và tham vọng đầu tư mới, nó không cho phép chủ quan.

Có một điểm cần đặt trong bối cảnh rộng hơn. GDP danh nghĩa năm 2025 của Việt Nam ước khoảng 12.847,6 nghìn tỷ đồng, tương đương 514 tỷ USD. Dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2.529,5 nghìn tỷ đồng. Tổng nhu cầu vốn huy động của riêng 18 dự án này, hơn 752 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 29,7% thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 và khoảng 5,9% GDP năm 2025. Đây là quy mô rất lớn đối với bất kỳ chính sách tín dụng “ngoại lệ” nào.

Càng đáng chú ý hơn nếu nhìn vào nhịp giải ngân. Nhu cầu vốn huy động năm 2026 là 210.047 tỷ đồng, năm 2027 là 244.188 tỷ đồng, năm 2028 là 187.018 tỷ đồng. Bình quân ba năm, danh mục này cần hơn 213.000 tỷ đồng mỗi năm. Con số ấy tương đương khoảng 8,4% tổng thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 mỗi năm. Vì vậy, ngay cả khi đây không phải tiền ngân sách, nó vẫn là một áp lực vĩ mô thật: áp lực lên tín dụng, thanh khoản, ngoại tệ, năng lực thi công, vật liệu, đất đai và bảng cân đối ngân hàng.

Đến đây có thể thấy vấn đề sâu hơn: đó là tăng trưởng 2 chữ số của Việt Nam sẽ dựa trên những nền tảng nào? Một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh bằng năng suất, công nghệ, hạ tầng tốt, cải cách thể chế và phân bổ vốn thông minh. Nhưng nó cũng có thể tăng trưởng nhanh trong vài năm bằng tín dụng, đòn bẩy, đất đai và kỳ vọng. Hai con đường này trong ngắn hạn có thể đều tạo ra công trường, máy móc, việc làm và GDP. Nhưng cuối chu kỳ, một bên để lại năng lực sản xuất, còn bên kia có thể để lại nợ xấu và tài sản dở dang.

Vì vậy, nếu vẫn muốn mở cơ chế ngoại lệ cho 18 dự án này, nên đặt ra một số điều kiện.

Thứ nhất, công bố tiêu chí lựa chọn dự án được loại khỏi room. Không thể chỉ dùng các từ như “trọng điểm”, “lan tỏa”, “thúc đẩy tăng trưởng” hay “liên kết vùng”. Những từ đó đúng nhưng quá rộng. Cần tiêu chí đo được: lợi ích kinh tế - xã hội, khả năng tạo dòng tiền, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, mức độ phụ thuộc vào đất, phần nhập khẩu, rủi ro tỷ giá, và kịch bản nếu doanh thu thấp hơn dự kiến.

Thứ hai, phân loại tín dụng theo từng cấu phần. Phần đường, sân bay, tái định cư, nhà ga, khu đô thị, khu du lịch, đất đối ứng BT không được hưởng cùng một cách xử lý. Phần nào là hạ tầng công thì xét theo tiêu chí hạ tầng công. Phần nào là bất động sản thương mại thì phải chịu kỷ luật tín dụng bất động sản.

Thứ ba, yêu cầu vốn chủ sở hữu tối thiểu cao hơn đối với dự án được ưu tiên. Nếu một dự án muốn đi qua cửa phụ của room tín dụng, chủ đầu tư phải đi vào bằng vốn thật của mình trước. Không thể dùng cơ chế chính sách để khuếch đại đòn bẩy quá lớn.

Thứ tư, không được nới các chuẩn an toàn khác. Việc loại khỏi room không được kéo theo ưu ái về hệ số rủi ro, an toàn vốn, phân loại nợ, trích lập dự phòng, giới hạn cấp tín dụng, bên liên quan hay tỷ lệ thanh khoản.

Thứ năm, phải có quy định về trần tổng mức, thời hạn và tần suất công bố định kỳ. Cần biết dư nợ được loại trừ là bao nhiêu, tập trung ở ngân hàng nào, nhóm doanh nghiệp nào, loại dự án nào, và cơ chế sẽ kết thúc khi nào.

Việt Nam cần đầu tư lớn vào hạ tầng để phát triển. Nhưng đầu tư lớn lại càng cần kỷ luật chặt chẽ hơn, không phải kỷ luật mềm hơn. Và trong câu chuyện 18 dự án này, một vấn đề đáng lo ngại là liệu chúng ta có đang dùng hệ thống ngân hàng để tài trợ cho một mô hình tăng trưởng dựa quá nhiều vào đòn bẩy, đất đai và bảo lãnh ngầm hay không.

Room tín dụng có thể là một công cụ lỗi thời. Nhưng nếu muốn bỏ nó, hãy thay bằng một hệ thống quản trị rủi ro hiện đại và minh bạch hơn. Đừng thay một cái phanh thô bằng cách bổ sung vào nó những cửa phụ tùy nghi.

Người ta không tháo phanh khi muốn một chiếc xe đi nhanh hơn. Ngược lại, một chiếc xe muốn đi nhanh hơn cần có một chiếc phanh tốt và đáng tin cậy.

Copy
Nếu các đầu tư lớn này thất bại , chậm tiến độ và đội vốn thì dân như em có gánh thêm nợ ?
 

gaarav13

Xe đạp
Biển số
OF-858509
Ngày cấp bằng
4/5/24
Số km
33
Động cơ
431 Mã lực
Tuổi
37
dm bác tôi làm thế thì người mua trước cắn lưỡi hết. coi như mất cmn 30% vốn gốc rồi.

Có vẻ Vin nó xả hàng để còn mở bán Olympic . Olympic mở bán thì chắc thằng OCP2 3 này ko ai mua luôn quá .

Thấy tin đồn là dời lịch bán Vin Olympic cũng vì vấn đề này.
 

Phong2411

Xe hơi
Biển số
OF-866804
Ngày cấp bằng
27/8/24
Số km
105
Động cơ
4,092 Mã lực
Tuổi
37
Có vẻ Vin nó xả hàng để còn mở bán Olympic . Olympic mở bán thì chắc thằng OCP2 3 này ko ai mua luôn quá .

Thấy tin đồn là dời lịch bán Vin Olympic cũng vì vấn đề này.
20.000 căn liền kề OCP 2-3 chưa kể chung cư,giá trung bình 8 tỷ/căn thì cần 5,5 tỷ Usd để hấp thụ hết.Chung cư thì có khoảng 60.000 căn hộ trung bình 3 tỷ/căn thì cần khoảng 6,5 tỷ Usd.Chưa kể Ocp 1-Eco park-Aluvia-Legend city-Vaquarius….Có mà bán đến năm 2050.
 

vanducdhbk

Xe tăng
Biển số
OF-305613
Ngày cấp bằng
19/1/14
Số km
1,498
Động cơ
314,026 Mã lực
20.000 căn liền kề OCP 2-3 chưa kể chung cư,giá trung bình 8 tỷ/căn thì cần 5,5 tỷ Usd để hấp thụ hết.Chung cư thì có khoảng 60.000 căn hộ trung bình 3 tỷ/căn thì cần khoảng 6,5 tỷ Usd.Chưa kể Ocp 1-Eco park-Aluvia-Legend city-Vaquarius….Có mà bán đến năm 2050.
khu này chắc chờ giao thông thuận tiện hơn, đặc biệt là metro, lúc đó sẽ có chuyển dịch nhiều, chứ hiện tại kết nối hơi kém
 

BloodOwl87

[Tịch thu bằng lái]
Biển số
OF-547061
Ngày cấp bằng
23/12/17
Số km
9,175
Động cơ
215,129 Mã lực
Tuổi
39
Việt Nam của năm 2026 đang hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, và cùng với nó là một thời kỳ của những con số đầu tư rất lớn: metro ở Hà Nội và TP.HCM, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, cảng biển, sân bay, điện hạt nhân, năng lượng, đường vành đai, đô thị mới, khu công nghiệp và hàng nghìn dự án bất động sản. Ở cấp quốc gia, nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026-2030 được ước khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương gần 1.500 tỷ USD. Riêng dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2,53 triệu tỷ đồng. Đặt cạnh nhau để thấy quy mô: nhu cầu đầu tư trong 5 năm lớn gấp hơn 15 lần tổng thu ngân sách một năm!

Trong bối cảnh ấy, việc Ngân hàng Nhà nước đồng ý loại trừ dư nợ phát sinh mới của 18 dự án liên quan đến Vingroup, Sun Group và Masterise khỏi cách tính tăng trưởng tín dụng hằng năm của ngân hàng không phải là một chi tiết kỹ thuật nhỏ. Nó là một tín hiệu chính sách lớn. Tổng nhu cầu vốn huy động của danh mục này khoảng 752.138 tỷ đồng, tương đương gần 29 tỷ USD nếu quy đổi sơ bộ. Riêng ba năm 2026-2028 đã cần huy động khoảng 641.253 tỷ đồng, tức hơn 85% tổng nhu cầu vốn của cả danh mục.

Nói cách khác, đây không phải vài khoản vay được “linh hoạt” một chút cho đẹp hồ sơ. Đây là một cơ chế mở đường tín dụng cho một cụm siêu dự án, tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp rất lớn, trong một thời gian rất ngắn.

Vấn đề đầu tiên nằm ở chính danh mục 18 dự án. Nếu phân loại sơ bộ, nó không phải một danh mục hạ tầng thuần túy. Nó gồm ít nhất bốn nhóm khác nhau.

Nhóm thứ nhất là các dự án phục vụ APEC của Sun Group, với nhu cầu vốn huy động 169.724 tỷ đồng. Trong nhóm này có Trung tâm tổ chức hội nghị APEC cần 20.024 tỷ đồng, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc cần 50.448 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần 81.120 tỷ đồng, Khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng, và tuyến tàu điện đô thị đoạn 1 cần 2.679 tỷ đồng. Đây là nhóm đáng chú ý nhất, vì nó pha trộn giữa hạ tầng sự kiện, hạ tầng hàng không, giao thông đô thị và bất động sản đô thị - du lịch. Nếu một trung tâm hội nghị hay một sân bay có thể được biện minh bằng lợi ích công, thì khu đô thị hỗn hợp và khu đô thị du lịch sinh thái rõ ràng mang logic thương mại bất động sản nhiều hơn. Chúng không nên được đối xử như một tuyến đường, một cây cầu hay một nhà ga công cộng.

Nhóm thứ hai là các dự án PPP, với nhu cầu huy động 162.302 tỷ đồng. Trong đó, Khu Liên hợp Thể dục thể thao Quốc gia Rạch Chiếc cần huy động 116.503 tỷ đồng; hai đoạn đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội cần lần lượt 24.475 tỷ đồng và 21.324 tỷ đồng. Hai đoạn đường kết nối sân bay có thể xếp vào hạ tầng giao thông tương đối rõ. Nhưng một khu liên hợp thể thao hơn 116.000 tỷ đồng lại là dự án rất khác. Nó có thể có lợi ích công, nhưng khả năng hoàn vốn của nó thường phải dựa vào khai thác thương mại, đất đai, dịch vụ, sự kiện và phát triển đô thị phụ trợ. Đây không phải loại dự án mà ngân hàng có thể nhìn đơn giản như một dòng tiền ổn định từ phí sử dụng hạ tầng.

Nhóm thứ ba là hai tuyến đường sắt tốc độ cao do Vingroup đề xuất, với tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng và nhu cầu vốn huy động 212.330 tỷ đồng. Tuyến Bến Thành - Cần Giờ có tổng mức đầu tư 102.430 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 15.364 tỷ đồng và vốn huy động 87.066 tỷ đồng. Tuyến Hà Nội - Quảng Ninh có tổng mức đầu tư 147.370 tỷ đồng, trong đó vốn tự có 22.105 tỷ đồng và vốn huy động 125.265 tỷ đồng. Điểm cần lưu ý là tỷ lệ vốn huy động trong cả hai dự án vào khoảng 85% tổng mức đầu tư. Đây là hạ tầng có ngoại tác phát triển rõ hơn nhiều so với bất động sản thuần túy, nhưng cũng là loại hạ tầng có rủi ro dòng tiền rất lớn. Đường sắt đô thị và liên vùng thường khó hoàn vốn trực tiếp nếu chỉ dựa vào vé. Nếu hoàn vốn dựa vào bất động sản quanh tuyến, thì bản chất tài chính của dự án không còn là đường sắt đơn thuần mà là tổ hợp đường sắt - đất đai - đô thị.

Nhóm thứ tư là các hạng mục thuộc tổ hợp Cảng hàng không quốc tế Gia Bình của Masterise, với nhu cầu vốn huy động 207.782 tỷ đồng. Riêng sân bay Gia Bình cần huy động 112.998 tỷ đồng. Phần còn lại gồm đài kiểm soát không lưu, đường kết nối sân bay, khu tái định cư, công trình hoàn trả hạ tầng và các dự án đối ứng BT. Đây là nhóm có tính chất hạ tầng rõ ở phần sân bay, đường kết nối và tái định cư. Nhưng các dự án đối ứng BT lại mở ra câu hỏi khác: phần lợi ích tư nhân được thanh toán bằng gì, đất nào được đưa vào đối ứng, định giá ra sao, và nếu giá đất là nguồn hoàn vốn chính thì rủi ro có còn nằm ở dự án hạ tầng hay đã chuyển sang chu kỳ bất động sản?

Nhìn từ cách phân loại này, vấn đề không còn là “có nên ưu tiên vốn cho hạ tầng hay không”. Câu hỏi chính xác hơn là: vì sao những loại dự án rất khác nhau về lợi ích công, dòng tiền, rủi ro và mức độ thương mại lại cùng được đặt vào một cơ chế tín dụng đặc biệt?

Một tuyến đường kết nối sân bay, một nhà ga, một trung tâm hội nghị, một khu đô thị hỗn hợp, một khu đô thị du lịch sinh thái, một khu liên hợp thể thao, một dự án đối ứng BT và một tuyến đường sắt không nên được đối xử như nhau. Chúng có mức độ công ích khác nhau. Chúng có khả năng tạo dòng tiền khác nhau. Chúng có mức độ rủi ro thị trường khác nhau. Và quan trọng nhất, chúng có khả năng tạo lợi ích tư nhân từ đất đai rất khác nhau.

Nếu cơ chế loại trừ room tín dụng được áp dụng cho toàn bộ danh mục dưới nhãn chung là “trọng điểm”, thì khái niệm trọng điểm trở nên quá rộng. Khi mọi thứ đủ lớn đều có thể trở thành trọng điểm, thì trọng điểm không còn là một tiêu chí lựa chọn mà trở thành một chiếc áo chính sách.

Cần nhấn mạnh là đầu tư quy mô lớn và nhất là vào hạ tầng là rất cần thiết để có thể tạo đà cho tăng trưởng nhanh. Một nền kinh tế muốn tăng trưởng hai chữ số không thể chỉ thắt lưng buộc bụng và ngồi chờ năng suất tự tăng. Việt Nam cần metro, đường sắt, sân bay, cảng biển, điện, logistics và đô thị tốt hơn. Chi phí logistics cao, tắc nghẽn đô thị, thiếu điện và hạ tầng vùng yếu đều là những cái thuế vô hình đánh lên năng suất quốc gia. Nếu không đầu tư, nền kinh tế sẽ tự giới hạn tốc độ của mình.

Nhưng có ba cách rất khác nhau để tài trợ cho đầu tư lớn.

Cách thứ nhất là dùng ngân sách, trái phiếu chính phủ, ODA và vốn vay ưu đãi cho phần hạ tầng công. Cách này minh bạch hơn, nhưng chậm, phải đi qua kỷ luật ngân sách và nợ công.

Cách thứ hai là dùng thị trường vốn dài hạn: trái phiếu hạ tầng, quỹ hạ tầng, vốn cổ phần, PPP minh bạch, vốn quốc tế dài hạn, tín dụng xuất khẩu và cơ chế thu hồi giá trị đất công khai. Cách này đúng về nguyên tắc, nhưng đòi hỏi thị trường vốn sâu, thể chế thực thi tốt và niềm tin của nhà đầu tư.

Cách thứ ba là dùng ngân hàng thương mại, cộng với một số ngoại lệ chính sách để tín dụng chảy nhanh hơn. Cách này nhanh nhất, dễ nhất, ít phức tạp về chính trị và cơ chế nhất, nhưng cũng dễ làm mờ ranh giới rủi ro nhất.

Việt Nam dường như đang bị kéo mạnh về cách thứ ba.

Room tín dụng vốn đã là một công cụ thô. Nó không phải chuẩn quản trị rủi ro hiện đại theo nghĩa Basel. Nó kiểm soát bằng một con số hành chính: ngân hàng được tăng tín dụng bao nhiêu. Công cụ ấy có thể lỗi thời và nên được cải cách dần. Nhưng cải cách room khác với khoan lỗ vào room. Nếu room còn được biện minh bằng lý do thận trọng vĩ mô, thì việc cho một số khoản vay đi qua cửa riêng phải được giải trình rất kỹ. Nếu room đã hết ý nghĩa, hãy bỏ nó theo lộ trình và thay bằng các chuẩn an toàn vốn, thanh khoản và giám sát rủi ro dự án. Điều không ổn là vừa giữ room như một cái phanh, vừa mở cửa phụ cho những xe đủ lớn.

Một cái phanh thô có thể cần được thay. Nhưng tháo phanh cho vài chiếc xe chạy nhanh hơn không phải là cải cách hệ thống phanh. Và nó đi kèm nhiều rủi ro.

Rủi ro đầu tiên là rủi ro tập trung vốn của nền kinh tế vào một số ít tập đoàn và dự án. Tổng nhu cầu vốn huy động hơn 752.000 tỷ đồng tương đương khoảng 5,9% GDP danh nghĩa năm 2025. Nếu chỉ tính phần cần huy động trong ba năm 2026-2028, con số hơn 641.000 tỷ đồng cũng đã rất lớn. Nó tập trung vào ba nhóm doanh nghiệp và một số dự án có quan hệ chặt với bất động sản, hạ tầng và đất đai. Với ngân hàng, đây không chỉ là rủi ro từng khoản vay. Đây là rủi ro theo nhóm khách hàng, nhóm dự án, nhóm ngành và thậm chí nhóm kỳ vọng chính sách.

Rủi ro thứ hai là tỷ lệ đòn bẩy của dự án. Hai tuyến đường sắt của Vingroup có tổng mức đầu tư 249.800 tỷ đồng, trong đó vốn tự có khoảng 37.469 tỷ đồng và vốn huy động khoảng 212.330 tỷ đồng. Nghĩa là vốn huy động chiếm khoảng 85%. Tỷ lệ này không tự nó chứng minh dự án nguy hiểm, nhưng nó cho thấy phần lớn rủi ro tài chính sẽ nằm ngoài vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư. Nếu dự án thành công, lợi ích thuộc về chủ đầu tư, ngân hàng và nền kinh tế. Nếu dự án không đạt lưu lượng, đội vốn, chậm tiến độ hoặc phải điều chỉnh phương án hoàn vốn, câu hỏi sẽ là ai hấp thụ phần sai lệch đó.

Rủi ro thứ ba là rủi ro kỳ hạn. Hạ tầng giao thông, sân bay, đường sắt, khu liên hợp thể thao, đô thị và các dự án BT đều có vòng đời dài. Dòng tiền hoàn vốn có thể kéo dài hàng chục năm. Ngân hàng thương mại lại huy động chủ yếu ngắn và trung hạn. Khi chính sách đồng thời cho phép nới tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn được dùng cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%, tín hiệu rất rõ: ngân hàng đang được khuyến khích gánh thêm vai trò của thị trường vốn dài hạn. Đây là điều tiện lợi trước mắt, nhưng có thể tạo áp lực thanh khoản và tái cấp vốn về sau.

Rủi ro thứ tư là bảo lãnh ngầm. Về văn bản, ngân hàng vẫn phải tự thẩm định, tự quyết định và tự chịu trách nhiệm. Nhưng khi danh mục dự án đã được một cơ chế đặc biệt của NHNN nhắc tên, ngân hàng khó có thể coi đó là khoản vay bình thường. Một dự án tư nhân khi được phủ hào quang chính sách sẽ tạo ra kỳ vọng rằng nếu có chuyện, Nhà nước sẽ không đứng ngoài. Bảo lãnh ngầm nguy hiểm ở chỗ nó không hiện rõ trong ngân sách, không ghi ngay vào nợ công, và không ai phải ký nhận vào ngày đầu tiên. Nhưng khi rủi ro xảy ra, nó có thể quay lại dưới dạng tái cơ cấu nợ, giãn nợ, hỗ trợ thanh khoản, bảo lãnh chính phủ hoặc xử lý nợ xấu.

Rủi ro thứ năm là bất động sản hóa tín dụng phát triển. Trong danh mục này, phần hạ tầng và phần đất đai không tách bạch hoàn toàn. Nhóm APEC có khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ cần huy động 81.120 tỷ đồng và khu đô thị hỗn hợp du lịch sinh thái Núi Ông Quán cần 15.453 tỷ đồng. Nhóm Gia Bình có các dự án đối ứng BT. Nhóm đường sắt có thể phải dựa vào phát triển đô thị quanh tuyến nếu doanh thu vé không đủ hoàn vốn. Như vậy, một phần đáng kể logic tài chính có thể nằm ở đất đai. Nếu vậy, đây không chỉ là tín dụng cho hạ tầng; nó là tín dụng cho một mô hình hạ tầng - đất - đô thị. Mô hình ấy có thể thành công nếu minh bạch và được định giá đúng, nhưng cũng có thể biến thành một vòng xoáy: hạ tầng đẩy giá đất, giá đất làm đẹp tài sản bảo đảm, tài sản bảo đảm mở rộng tín dụng, tín dụng lại đẩy giá đất.

Rủi ro thứ sáu là rủi ro ngoại hối. Những dự án như đường sắt, sân bay, metro, năng lượng và hạ tầng kỹ thuật thường cần thiết bị, công nghệ, tư vấn và nhà thầu nước ngoài. Dòng tiền bỏ ra có thể là tiền đồng, nhưng nhu cầu thực chất có một phần bằng ngoại tệ. Nếu nhiều đại dự án cùng tăng nhập khẩu máy móc và dịch vụ kỹ thuật, áp lực tỷ giá có thể đến trước khi các dự án tạo ra năng suất mới. Dự trữ ngoại hối dưới 100 tỷ USD không phải tín hiệu khủng hoảng, nhưng so với quy mô nhập khẩu và tham vọng đầu tư mới, nó không cho phép chủ quan.

Có một điểm cần đặt trong bối cảnh rộng hơn. GDP danh nghĩa năm 2025 của Việt Nam ước khoảng 12.847,6 nghìn tỷ đồng, tương đương 514 tỷ USD. Dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 là khoảng 2.529,5 nghìn tỷ đồng. Tổng nhu cầu vốn huy động của riêng 18 dự án này, hơn 752 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 29,7% thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 và khoảng 5,9% GDP năm 2025. Đây là quy mô rất lớn đối với bất kỳ chính sách tín dụng “ngoại lệ” nào.

Càng đáng chú ý hơn nếu nhìn vào nhịp giải ngân. Nhu cầu vốn huy động năm 2026 là 210.047 tỷ đồng, năm 2027 là 244.188 tỷ đồng, năm 2028 là 187.018 tỷ đồng. Bình quân ba năm, danh mục này cần hơn 213.000 tỷ đồng mỗi năm. Con số ấy tương đương khoảng 8,4% tổng thu ngân sách nhà nước dự toán năm 2026 mỗi năm. Vì vậy, ngay cả khi đây không phải tiền ngân sách, nó vẫn là một áp lực vĩ mô thật: áp lực lên tín dụng, thanh khoản, ngoại tệ, năng lực thi công, vật liệu, đất đai và bảng cân đối ngân hàng.

Đến đây có thể thấy vấn đề sâu hơn: đó là tăng trưởng 2 chữ số của Việt Nam sẽ dựa trên những nền tảng nào? Một nền kinh tế có thể tăng trưởng nhanh bằng năng suất, công nghệ, hạ tầng tốt, cải cách thể chế và phân bổ vốn thông minh. Nhưng nó cũng có thể tăng trưởng nhanh trong vài năm bằng tín dụng, đòn bẩy, đất đai và kỳ vọng. Hai con đường này trong ngắn hạn có thể đều tạo ra công trường, máy móc, việc làm và GDP. Nhưng cuối chu kỳ, một bên để lại năng lực sản xuất, còn bên kia có thể để lại nợ xấu và tài sản dở dang.

Vì vậy, nếu vẫn muốn mở cơ chế ngoại lệ cho 18 dự án này, nên đặt ra một số điều kiện.

Thứ nhất, công bố tiêu chí lựa chọn dự án được loại khỏi room. Không thể chỉ dùng các từ như “trọng điểm”, “lan tỏa”, “thúc đẩy tăng trưởng” hay “liên kết vùng”. Những từ đó đúng nhưng quá rộng. Cần tiêu chí đo được: lợi ích kinh tế - xã hội, khả năng tạo dòng tiền, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, mức độ phụ thuộc vào đất, phần nhập khẩu, rủi ro tỷ giá, và kịch bản nếu doanh thu thấp hơn dự kiến.

Thứ hai, phân loại tín dụng theo từng cấu phần. Phần đường, sân bay, tái định cư, nhà ga, khu đô thị, khu du lịch, đất đối ứng BT không được hưởng cùng một cách xử lý. Phần nào là hạ tầng công thì xét theo tiêu chí hạ tầng công. Phần nào là bất động sản thương mại thì phải chịu kỷ luật tín dụng bất động sản.

Thứ ba, yêu cầu vốn chủ sở hữu tối thiểu cao hơn đối với dự án được ưu tiên. Nếu một dự án muốn đi qua cửa phụ của room tín dụng, chủ đầu tư phải đi vào bằng vốn thật của mình trước. Không thể dùng cơ chế chính sách để khuếch đại đòn bẩy quá lớn.

Thứ tư, không được nới các chuẩn an toàn khác. Việc loại khỏi room không được kéo theo ưu ái về hệ số rủi ro, an toàn vốn, phân loại nợ, trích lập dự phòng, giới hạn cấp tín dụng, bên liên quan hay tỷ lệ thanh khoản.

Thứ năm, phải có quy định về trần tổng mức, thời hạn và tần suất công bố định kỳ. Cần biết dư nợ được loại trừ là bao nhiêu, tập trung ở ngân hàng nào, nhóm doanh nghiệp nào, loại dự án nào, và cơ chế sẽ kết thúc khi nào.

Việt Nam cần đầu tư lớn vào hạ tầng để phát triển. Nhưng đầu tư lớn lại càng cần kỷ luật chặt chẽ hơn, không phải kỷ luật mềm hơn. Và trong câu chuyện 18 dự án này, một vấn đề đáng lo ngại là liệu chúng ta có đang dùng hệ thống ngân hàng để tài trợ cho một mô hình tăng trưởng dựa quá nhiều vào đòn bẩy, đất đai và bảo lãnh ngầm hay không.

Room tín dụng có thể là một công cụ lỗi thời. Nhưng nếu muốn bỏ nó, hãy thay bằng một hệ thống quản trị rủi ro hiện đại và minh bạch hơn. Đừng thay một cái phanh thô bằng cách bổ sung vào nó những cửa phụ tùy nghi.

Người ta không tháo phanh khi muốn một chiếc xe đi nhanh hơn. Ngược lại, một chiếc xe muốn đi nhanh hơn cần có một chiếc phanh tốt và đáng tin cậy.

Copy
Bài viết hay và thông não tôi kha khá. Tôi có thể xin nguồn và biết tác giả là ai ko, cám ơn cụ.
 

Ly Béo

Xe tăng
Biển số
OF-596706
Ngày cấp bằng
30/10/18
Số km
1,223
Động cơ
140,347 Mã lực
Đến đây thì em với cụ chốt được một thứ quan trọng: cái wall chung là Fed, còn nút thắt của VN là tỷ giá - thanh khoản chứ không phải bệnh cấu trúc nan y. Vậy em đi thẳng vào đúng hai câu cụ để ngỏ: Fed khi nào quay đầu, và lúc đó BĐS VN ra sao.

Câu Fed trước. Em không né số liệu: họp 17/6 Fed giữ nguyên 3,5-3,75%, dot plot còn vẽ hawkish hơn, median cuối 2026 nhích lên 3,8%, tức thị trường đang pricing khả năng TĂNG chứ chưa nói hạ. Nhìn bề nổi thì cụ thắng. Nhưng bóc ra thì khác.

Một, cái đẩy dot plot hawkish là năng lượng, không phải lạm phát lõi. CPI Mỹ tháng 5 vọt 4,2% là do dầu vì chiến sự Iran — mà chính Fed gọi đó là supply shock. Core tháng 5 thực ra đang nguội. Cú sốc dầu là thứ mean-reverting: chiến sự hạ nhiệt, hiệu ứng nền trôi qua, headline rơi về lõi, mà lõi đang đi xuống. Dot plot tháng 6 chỉ là ảnh chụp phản ứng với một cú sốc dầu địa chính trị, không phải regime mới. Cụ lấy đúng cái đỉnh nhiễu của một cú sốc cung để bảo "treo 3-5 năm" thì hơi gượng.

Hai, hướng đi thì cả Fed cũng đồng ý là XUỐNG. Chính cái dot plot cụ trích, longer-run neutral rate vẫn neo ở 3,0%, dưới mức ~3,6% hiện tại. Điểm đến ai cũng biết là thấp hơn bây giờ. Tranh luận chỉ là KHI NÀO, không phải HƯỚNG NÀO.

Ba, ông chair mới Warsh là biến dovish mà cụ chưa tính. Ông ấy từ chối nộp dot, công khai chê forward guidance, và quan điểm nền là AI mang tính giảm phát cấu trúc nên Fed có thể "nhìn xuyên qua" cơn nóng này. Một ông chair nghĩ vậy là đang dọn đường để cắt khi nhiễu năng lượng tan, chứ không phải để treo. Median của uỷ ban không phải là bàn tay của chair.

Bốn, và đây mới là cái khoá thật: toán nợ của Mỹ. Chi phí lãi vay chính phủ Mỹ đang phình to, giữ lãi 3,75%+ suốt 3-5 năm là tự sát tài khoá, chưa kể sức ép chính trị từ phía Trump. Cái tường tài khoá đó nó ép normalize. Lịch sử Fed chưa bao giờ giữ đỉnh thắt chặt 3-5 năm; "higher for longer" trên thực tế là vài quý, không phải vài năm.

Quan trọng nhất cho VN: ta KHÔNG cần Fed về 0. Ta chỉ cần cái chênh lệch lãi suất USD-VND ngừng dãn ra, cần DXY ngừng khoẻ lên. Fed hết hawkish và đỉnh DXY lùi lại là đủ để áp lực VND dịu, NHNN có lại room bơm. Cái unlock của VN tới TRƯỚC khi Fed cắt sâu. Nên "lỡ Fed giữ 3-5 năm" với em là kịch bản đuôi, không phải base case. Base case là cửa mở dần trong 2027.

Giờ sang BĐS, và em nhận luôn cú đánh hay nhất của cụ: đúng là khai thông pháp lý + tăng cung thì về nguyên tắc là GIẢM giá, em sai khi nói chung chung "tăng". Nhưng em sửa bằng một luận điểm mà em cho là cái lõi của cả cuộc này: BĐS VN sắp tới KHÔNG êm đẹp đại trà, nó phân hoá tàn nhẫn. Và đây không phải cảm tính, nó là mô hình đã chạy ở cả ba nước ta đang bắt chước.

Nhật: từ 2021 đến 2025, giá chung cư 23 quận lõi Tokyo tăng khoảng 64%, lập đỉnh lịch sử, prime đã ngang London/New York. Cùng lúc đó nước Nhật có gần 9 triệu căn bỏ hoang (akiya), tầm 13% nhà ở, chủ yếu nông thôn, cho không cũng ít người lấy. Cùng một quốc gia, cùng một chu kỳ lãi suất: lõi lên đỉnh còn vùng ven mục ruỗng. Hàn: vùng thủ đô Seoul hút gần nửa dân số cả nước, Gangnam trên trời trong khi tỉnh lẻ "tiêu vong vùng miền". Trung: khủng hoảng 2021-2024 thổi bay tier-3, tier-4 thành ghost city, còn tier-1 Bắc Kinh - Thượng Hải - Thâm Quyến trụ vững. Ba nước, một quy luật.

Quy luật đó: dân số già + đô thị hoá co cụm + hiệu ứng tụ cụm khiến việc làm và vốn dồn hết về thành phố lõi. BĐS rốt cuộc là cú đặt cược vào mật độ dân số và thu nhập TƯƠNG LAI của một chỗ — chỉ lõi mới có cái đó. VN sẽ vần đúng nhịp này: HN và HCMC (cùng vệ tinh có hạ tầng + việc làm thật, metro, vành đai) hút FDI, trụ sở, di dân trẻ, vốn. Còn đất nền tỉnh lẻ, second-home nghỉ dưỡng, hàng oversupply ôm bằng đòn bẩy thì đúng như cụ nói — sập. Cái chết của khúc đó không phản bác thesis của em, nó CHÍNH LÀ thesis.

Và đây là chỗ em lật cái luận điểm cung của cụ: khai thông pháp lý + tăng cung sẽ đổ phần lớn vào vùng ven và đô thị mới (nơi còn đất), nên nó dìm giá Ở VÙNG VEN. Nhưng lõi nội đô không có đất để tăng cung, khan vĩnh viễn. Cùng một cú tăng cung: vùng ven càng rẻ, lõi càng hiếm tương đối. Tăng cung không thu hẹp khoảng cách, nó DOÃNG khoảng cách ra. Đúng cái cụ lo cho vùng ven em đồng ý, nhưng nó lại củng cố cho lõi.

Một ngoại lệ đáng tiền: ở Nhật, mấy vùng quê đón được nhà máy bán dẫn (TSMC ở Kumamoto, Rapidus ở Chitose) thì giá đất nhảy 20-50%, dẫn đầu cả nước. Tức không phải cứ tỉnh là chết — tỉnh nào đón được cụm FDI thật (kiểu Bắc Ninh, Bắc Giang) cũng lên. Lõi đô thị và lõi công nghiệp, hai chỗ đó là nơi trú.

Túm lại quan điểm em: Fed quay đầu trong tầm 12-18 tháng chứ không treo 3-5 năm, và VN mở khoá còn sớm hơn qua đường tỷ giá. BĐS thì bỏ tư duy "cả thị trường lên hay xuống" đi — nó sẽ phân hoá kiểu Tokyo/Seoul: lõi HN, HCMC và vệ tinh có việc làm thì lên dài hạn, còn lại thì cụ nói đúng, chết. Kết luận thực dụng: mua thì mua lõi, né hàng tỉnh đu sóng. Thật ra em với cụ không mâu thuẫn — cụ nhìn cái phần sắp chết, em nhìn cái phần sắp phân tầng.
Cụ viết bài mà chêm quá nhiều tiếng Anh vào không làm cho bài viết sang hơn đâu. Chỉ thấy THỚ LỢ và trẻ trâu.
 
Biển số
OF-871393
Ngày cấp bằng
12/11/24
Số km
1,249
Động cơ
6,369 Mã lực
Tuổi
46
20.000 căn liền kề OCP 2-3 chưa kể chung cư,giá trung bình 8 tỷ/căn thì cần 5,5 tỷ Usd để hấp thụ hết.Chung cư thì có khoảng 60.000 căn hộ trung bình 3 tỷ/căn thì cần khoảng 6,5 tỷ Usd.Chưa kể Ocp 1-Eco park-Aluvia-Legend city-Vaquarius….Có mà bán đến năm 2050.
O 2,3 là thất bại của V, cần chặt đứt cái thảm hại này. Kéo theo giá O 1 cũng giảm theo
 

X_axe

Xe lăn
Biển số
OF-868186
Ngày cấp bằng
18/9/24
Số km
10,830
Động cơ
100,974 Mã lực
:)) :)) Đọc qua các cụ toàn phân tích kỹ thuật. Đọc thì hay nhưng lại thiếu 1 yếu tố. Ý chí của cán bụ.
Mao từng diệt chim sẻ, đại nhảy vọt, cmvh vì quyền lực và tin rằng làm thế là đúng
VN từng đổi tiền, sống mòn trong bao cấp vì tin nó là tốt, vì vài người sợ mất quyền.
Hay mấy năm trước cụ nào hay mua game, dịch vụ vùng thổ nhĩ kỳ sẽ thấy nó rất rẻ do đồng nội tệ TNK cùi bắp quá. Tìm hiểu qua thì lạm phát do ý chí lãnh đạo ngược đời
  • Lý thuyết ngược đời: Tổng thống Erdogan tin rằng lãi suất cao gây ra lạm phát, đi ngược lại hoàn toàn kinh tế học vĩ mô chuẩn mực.
  • Hành động ép buộc: Chính phủ ép Ngân hàng Trung ương hạ mạnh lãi suất bất chấp lạm phát đang tăng phi mã, sa thải bất kỳ thống đốc nào phản đối.
  • Hậu quả thảm họa: Tiền mất giá quá nhanh khiến người dân tháo chạy khỏi đồng nội tệ, ồ ạt gom USD và mua sắm hàng hóa, trực tiếp kích nổ bom lạm phát.
Ko chỉ ý chí lãnh đạo mà còn do bơm vá của các "chiên gia đểu" như Lê Xuân Nghĩa :) ai đời lấy dự trữ ngoại hối (ko phải nhiều nhặn gì) ra kích cầu

 

banhmygoi

Xe điện
Biển số
OF-877091
Ngày cấp bằng
10/3/25
Số km
2,161
Động cơ
24,737 Mã lực
Tuổi
60
Hà Nội khởi công 57 dự án Nhà ở xã hội:


TPHCM khởi công 57 dự án Nhà ở xã hội:
 

DaiGiaPMH

Xe buýt
Biển số
OF-848113
Ngày cấp bằng
17/2/24
Số km
675
Động cơ
7,350 Mã lực
Tuổi
46
:)) :)) Đọc qua các cụ toàn phân tích kỹ thuật. Đọc thì hay nhưng lại thiếu 1 yếu tố. Ý chí của cán bụ.
Mao từng diệt chim sẻ, đại nhảy vọt, cmvh vì quyền lực và tin rằng làm thế là đúng
VN từng đổi tiền, sống mòn trong bao cấp vì tin nó là tốt, vì vài người sợ mất quyền.
Hay mấy năm trước cụ nào hay mua game, dịch vụ vùng thổ nhĩ kỳ sẽ thấy nó rất rẻ do đồng nội tệ TNK cùi bắp quá. Tìm hiểu qua thì lạm phát do ý chí lãnh đạo ngược đời
  • Lý thuyết ngược đời: Tổng thống Erdogan tin rằng lãi suất cao gây ra lạm phát, đi ngược lại hoàn toàn kinh tế học vĩ mô chuẩn mực.
  • Hành động ép buộc: Chính phủ ép Ngân hàng Trung ương hạ mạnh lãi suất bất chấp lạm phát đang tăng phi mã, sa thải bất kỳ thống đốc nào phản đối.
  • Hậu quả thảm họa: Tiền mất giá quá nhanh khiến người dân tháo chạy khỏi đồng nội tệ, ồ ạt gom USD và mua sắm hàng hóa, trực tiếp kích nổ bom lạm phát.
Bác xem thổ gdp nó bao nhiêu rồi 1700 tỷ usd :)) vn mà đc vậy thì quá ao ước
 

X_axe

Xe lăn
Biển số
OF-868186
Ngày cấp bằng
18/9/24
Số km
10,830
Động cơ
100,974 Mã lực
Bác xem thổ gdp nó bao nhiêu rồi 1700 tỷ usd :)) vn mà đc vậy thì quá ao ước
Ko thể duy trì lạm phát cao lâu được. Nên lãi suất Thổ phải tăng để đè lạm phát

Lãi suất

IMG_9247.jpeg


Lạm phát
IMG_9248.jpeg
 
Chỉnh sửa cuối:

banhmygoi

Xe điện
Biển số
OF-877091
Ngày cấp bằng
10/3/25
Số km
2,161
Động cơ
24,737 Mã lực
Tuổi
60
 

banhmygoi

Xe điện
Biển số
OF-877091
Ngày cấp bằng
10/3/25
Số km
2,161
Động cơ
24,737 Mã lực
Tuổi
60
Thực ra bây giờ giá giảm thì rõ rồi, số lượng giao dịch tụt sâu cũng rõ rồi thậm chí nhiều nơi đóng băng. Ai đó nói ngược lại ko có ý nghĩa gì nhiều, dựa trên lý luận "tôi không thấy". Các anh các chị không thấy cái mà ai cũng thấy thì đó là lỗi của anh chị chứ không phải lỗi của thị trường. Do khả năng quan sát lấy thông tin của anh chị kém, do anh chị tự lừa dối chính mình hay do cố tình nói vậy chứ bản thân biết thừa thì chúng ta ko bàn nữa, ko ai giao cho chúng ta trách nhiệm phải đi giáo huấn cảm hoá hay khai sáng cho tất cả mọi người.

Trở lại với câu chuyện lãi suất tăng cao, nếu các cụ còn nhớ nhiều chuyên gia của chúng ta cuối năm ngoái nói rằng hết Q1 lãi suất sẽ giảm. Cuối Q1 lại dự báo cuối Q2 lãi suất sẽ hạ nhiệt và giảm dần về cuối năm. Nay còn vài ngày nữa hết Q2, mặc dù những dấu hiệu tăng lãi suất trở lại đã bắt đầu xuất hiện nhưng chúng ta lại thấy nhiều dự báo Q4 lãi suất sẽ giảm, năm sau sẽ quay lại mức cũ. Đặc điểm của các dự báo đó đều giống nhau ở chỗ: điểm tựa là niềm tin. Tin rằng để có tăng trưởng 2 con số kiểu gì chả phải bơm tiền và giảm lãi suất. Tin rằng lãi cao thế này ai mà chịu được, kiểu gì cũng phải giảm thôi. Và tin vào những phát biểu của chuyên gia BĐS, CK. Không ai chỉ ra được bản chất đợt tăng lãi suất lần này (chủ yếu chỉ nói là thanh khoản căng khiến lãi suất tăng - thế thì khác gì nói nguyên nhân tử vong của nạn nhân là tim ngừng đập phổi ngừng thở). Khi không nhìn ra được bản chất, không nắm được động lực nào kéo lãi suất lên cao giai đoạn vừa qua, không túm được thằng thủ phạm để bắt nó khai ra động cơ gây án thì chúng ta sẽ không thể biết lãi suất cao sẽ còn kéo dài bao lâu, có thể tăng đến mức nào. Đương nhiên, nếu thế thì làm sao biết khi nào lãi suất giảm để mà gồng, mà đợi?

Có ai đặt câu hỏi vì sao 2 tháng gần đây mặc dù tình hình Iran ổn dần, dầu thô giảm mạnh mà EU vẫn quyết tăng lãi suất. Thậm chí ngay trước ngày Iran và Mỹ ký thoả thuận đình chiến, Nhật vẫn ký quyết định nâng lãi suất lên mức kỷ lục trong 31 năm qua. Thống đốc FED là một nhân vật được chính Trump chọn với kỳ vọng hạ lãi suất lại trở thành người ủng hộ phải tăng lãi suất. Điều gì khiến họ vẫn muốn tăng lãi suất trong khi giá cả hàng hoá toàn cầu đang giảm mạnh? Phải chăng giá cả hàng hoá không còn là nguyên nhân chính của lạm phát? Vậy thì cái gì?

Nhân nói đến giá cả hàng hoá, nhất là hàng tiêu dùng, đang giảm mạnh lại đến từ câu chuyện TQ. Dư thừa công suất, thất nghiệp tăng mạnh, TQ giữ nguyên lãi suất thậm chí dự kiến sẽ giảm. Với VN, đây vừa là tin tốt, vừa là tin xấu. Tốt vì nó giảm áp lực lên lãi suất của VN chút ít. Xấu vì DN nội địa chúng ta yếu dần, ko cạnh tranh nổi với hàng TQ vì giá nhân công và đất CN cao (bị kéo theo khối FDI), giá đất ở và thương mại cũng cao (do gì các cụ tự biết), chúng ta nhập siêu ngày càng nhiều hàng tiêu dùng từ TQ. Nếu tình hình tiếp tục duy trì, kinh tế VN sẽ chuyển sang cấu trúc lưỡng cực: FDI hùng mạnh và SME nội địa yếu ớt. GDP đẹp trên giấy nhưng phần thặng dư lại chuyển về nước khác.

Chúng ta chỉ còn thiếu 1 nét vẽ cuối cùng để trở thành 1 Thái Lan thứ hai, lặp lại câu chuyện của họ năm 1997. Đó là một cú sốc từ bên ngoài. Chúng ta cũng đang có một thị trường BĐS với giá cao không tưởng so với thu nhập dựa trên đòn bẩy. Cũng có một nền kinh tế lưỡng cực (dual economy). Cũng có một tỷ lệ nợ của hộ dân trên GDP ấn tượng (thậm chí ta còn đang cao hơn Thái trước 1997). Cũng một nền kinh tế dựa vào xuất khẩu nhưng dự trữ ngoại hối mỏng như lá lúa.

Tất nhiên khác với Thái Lan chúng ta có 1 hệ thống chính trị ổn định, thống nhất với quyết tâm rất cao. Đó là một điểm cộng rất lớn, nhưng không phải không có những rủi ro nhất định. Việc chúng ta quá quyết tâm với mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong khi bối cảnh thực tế đang phù hợp với một chủ trương phòng thủ hơn, hài lòng với mức tăng trưởng ít hơn nhưng bền vững hơn đem lại nhiều băn khoăn ở những chuyên gia kinh tế, những người thích nhìn số liệu khách quan hơn là ý chí chủ quan.

Nhìn bức tranh toàn cảnh đó, những người hiểu biết thường nói 1 câu mà em rất thích: thà nuốt nước bọt còn hơn nuốt nước mắt. Cơ hội bây nhờ quá nhỏ để mà tiếc cái sự lỡ trong khi rủi ro thì quá lớn để có thể gánh nếu xảy ra. Trong chính trị, không có quan điểm cũng là một quan điểm. Trong luật pháp, không hành động gì cũng là một hành động. Trong kinh tế, ngồi yên cũng là một chiến lược, đôi khi lại là khôn ngoan nhất.
vodka cụ 100 cốc
cụ viết hay quá cụ ạ
dòng xanh xanh, e thấy rất nhiều bài nói ls sẽ hạ, nhưng đúng là đang neo theo niềm tin chứ ko có cơ sở nào rõ ràng cho việc LS có thể hạ, ví dụ như bài này: https://cafebiz.vn/tong-giam-doc-acb-lai-suat-se-diu-dan-tu-quy-3-con-de-diu-nhanh-thi-kho-xay-ra-176260625110017621.chn
 

Walter White

Xe tải
Biển số
OF-909544
Ngày cấp bằng
2/6/26
Số km
426
Động cơ
5,137 Mã lực
Tuổi
39

Thánh chỉ tới :)) . 3 bước hoàn hão để cho bds bay tung nóc:
kích hoạt đồng thời cả ba đòn bẩy tăng trưởng — nới tín dụng (Thông tư 25 lên 40%, miễn room 18 dự án), và giờ là nới tài khóa (trần nợ công 50%, bội chi 5%) — trong khi khóa đòn bẩy lãi suất vì áp lực tỷ giá.
Quan điểm của cụ vẫn là bđs bay tung nóc nhỉ. Cụ đang tự lừa dối bản thân mình hay quá phụ thuộc vào con AI nào đó
 

banhmygoi

Xe điện
Biển số
OF-877091
Ngày cấp bằng
10/3/25
Số km
2,161
Động cơ
24,737 Mã lực
Tuổi
60
2026 người dân Việt Nam mất 30.2 năm dành toàn bộ thu nhập mới mua được một căn nhà.
Trong khi đó 2023 thì chúng ta mất 23,5 năm,
2024 thì mất 23,7 năm
2025 thì mất 25,8 năm
2026 thì mất 30,2 năm
Chỉ sau 3 năm Tăng từ 23,5 năm lên 30,2 năm. Tăng+6,7 năm thu nhập. Tương đương Khả năng tiếp cận nhà ở giảm gần 30%.
(Chúc mừng những người mua nhà vào 2023 nhé, tiết kiệm được gần 7 năm cuộc đời)
Bình quân thế giới 15,3 năm. Việt Nam 30,2 năm. Gấp gần 2 lần trung bình thế giới.
Việt Nam hiện: cao hơn Singapore, cao hơn Hàn Quốc; cao hơn Thái Lan; gần tiệm cận Trung Quốc thời kỳ bong bóng.
Trung Quốctừ 34,6 năm xuống 21,5 năm. Giảm tới 13,1 năm.
Kết luận: Không dám kết luận
😁
😁
😁

Nhưng từ 2026 về sau thì thị trường sẽ phân hoá khá mạnh. Và có 2 từ khoá dành cho mn là: Trung Tâm và ngay các điểm TOD hay điểm giao nhau của các Hạ Tầng
Và nhìn nhận thực trạng thì:
1. Khả năng tiếp cận nhà ở của người dân 2026 về sau sẽ dễ thở với cs Thuê- NOXH. Tuy nhiên các dòng này sẽ khó có ở TT nên câu chuyện lại mua được- thuê được nhưng phù hợp ở được hay không?
2. Nỗi lo về sức khỏe bền vững của thị trường hiện nay- hiện tại đã thấy ha: giảm thanh khoản 30-50% toàn thị trường
3. Sự phân hoá và sự mất cân đối cung - cầu và vị trí: Cao Cấp- Bình Dân, Vùng Ven- Trung Tâm
4. Nguy cơ người mua ở ngày càng bị đẩy ra ngoài vùng ven- nếu nói theo ngôn ngữ mkt thì ok, nhưng bản chất là bị gạt ra 1 bên
P/s Dự liệu Thị trường bất động sản Việt Nam năm 2026-2027: Triển vọng, những vấn đề đặt ra và giải pháp của TS Cấn Văn Lực- Chia sẻ tại REI Leaders’ Talk do Viện Nghiên cứu & Đào tạo BĐS tổ chức Đà Nẵng, ngày 20/6/2026
1782438629932.png
 
Thông tin thớt
Đang tải

Bài viết mới

Top