Bộ trưởng bộ Tư pháp Séc ông Jeroným Tejc (thuộc đảng ANO) mới đây đã đưa ra đề xuất trước Quốc hội về việc hạ độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự đối với trẻ vị thành niên xuống hai năm, từ mức 15 tuổi xuống 13 tuổi. Đề xuất này đã gây bất ngờ cho những người đứng đầu cơ quan bảo vệ quyền trẻ em, nhưng các chuyên gia pháp lý và đa số các nghị sĩ của các đảng phái lại đồng tình và hoan nghênh động thái này.
Bộ trưởng Tejc cho rằng đối với tội phạm bạo lực, giới hạn nên được hạ xuống 13 tuổi, trong khi đối với các tội phạm khác, mức 15 tuổi vẫn được áp dụng. Ông lập luận rằng khoảng 60% các tội phạm bạo lực do thủ phạm dưới 15 tuổi gây ra là do các em 13 và 14 tuổi thực hiện. Và mặc dù số lượng của các em không tăng lên đáng kể, nhưng tính hung hăng và tàn bạo của các em lại đang gia tăng.
Đây chắc chắn không phải là giải pháp vạn năng," ông Martin Beneš, Thanh tra viên về quyền trẻ em, phản bác lại Bộ trưởng Tejc, đồng thời cho rằng cần tập trung nhiều hơn vào công tác phòng ngừa để ngăn chặn các hoạt động tội phạm bạo lực do trẻ em gây ra.
"Nếu có sự gia tăng, chúng ta nên suy nghĩ về nguyên nhân gây ra nó và những công cụ nào cần sử dụng để ứng phó trong giai đoạn phòng ngừa," ông Benes nhấn mạnh.
Theo ông, hệ thống tư pháp Séc vẫn có đủ công cụ để trừng phạt trẻ em phạm tội. "Đối với những hành vi nghiêm trọng nhất, có thể áp dụng hình thức giáo dục cưỡng chế cho trẻ em từ 12 tuổi trở lên. Giáo dục cưỡng chế không phải là một biện pháp trừng phạt hình sự, mà mục tiêu của nó là nhằm điều chỉnh hành vi và tái hòa nhập xã hội cho trẻ. Thông thường, chương trình này kéo dài đến khi trẻ đủ 18 tuổi, và trong những trường hợp chính đáng, tòa án có thể gia hạn thêm một năm. Do đó, trẻ em bị kết tội hình sự phải tham gia giáo dục cưỡng chế, và phải sống tách biệt với những trẻ em được đưa vào các cơ sở giáo dưỡng vì những lý do khác ngoài việc phạm tội hoặc vi phạm những tội nhẹ", ông Benes nêu rõ quan điểm.
Đài NMS đã lập tức tiến hành 1 đợt khảo sát trên khắp CH Séc. Trong số hơn một nghìn người được khảo sát, 84% hoàn toàn đồng ý với việc hạ giới hạn độ tuổi, trong đó 57% "hoàn toàn" ủng hộ và 27% "khá" ủng hộ. Chỉ có 9% số người được khảo sát có quan điểm tiêu cực về đề xuất này, và 7% không rõ ràng.
"84% người Séc đồng ý với việc hạ độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự từ 15 xuống 13. Nhưng điều chúng ta đang hỏi đến rất quan trọng: đó là về tội giết người, tức là về tình huống không ai bào chữa cho thủ phạm. Sự đồng thuận không có nghĩa là người Séc muốn trừng phạt trẻ em nói chung, mà có nghĩa là trong trường hợp bất khả kháng, họ không muốn tội ác không bị trừng phạt", nhà phân tích chính trị Tereza Friedrichová của đài NMS nhận xét về cuộc khảo sát.
Trong cuộc khảo sát này, cả nam và nữ đều có tỷ lệ ủng hộ việc hạ thấp giới hạn độ tuổi gần như ngang nhau, với 85% phụ nữ và 83% nam giới đồng ý.
Ngược lại, sự khác biệt giữa những người được hỏi lại lớn hơn tùy thuộc vào độ tuổi. Trong khi 90% số người được hỏi trên 65 tuổi đồng ý, và điều tương tự cũng đúng với những người trên 45 tuổi, thì chỉ có 72% số người được hỏi thuộc thế hệ trẻ nhất, là từ 18 đến 24 tuổi, đồng ý. Nhưng con số đó vẫn chiếm gần ba phần tư tổng số người được hỏi.
Việc thu thập dữ liệu được thực hiện trực tiếp từ ngày 30 tháng 7 đến ngày 3 tháng 8 năm 2026, với sự tham gia của 1 032 người trả lời trong quá trình khảo sát.
Một cuộc khảo sát khác cũng được tiến hành đối với các nghị sĩ của các đảng phái trong Quốc hội Séc. Kết quả cho thấy các nghị sĩ của đảng SPD có tỷ lệ đồng ý cao nhất (92%), tiếp theo là những những nghị sĩ của đảng ANO với 90%, đảng Motorists với 89%, đảng STAN với 88%, đảng SPOLU với 84% và đảng Pirates với 83%.
Trang báo novinky.cz, nơi có lượng thành viên chính danh tham gia thảo luận nhiều nhất tại Séc, cũng tiến hành 1 cuộc khảo sát về vấn đề này.
Kết quả cũng cho thấy 94,8% trong tổng số 14 ngàn thành viên tham gia bình trọn, đồng ý với quan điểm của Bộ trưởng Cejc.
