Em không thích dùng lý thuyết mà chỉ nói ví dụ trực quan thế này.
- So giữa một đám đông lộn xộn chen lấn
- Với một dãy người xếp hàng để được lần lượt phục vụ
Thì đám đông lộn xộn:
- Ai khoẻ chen trước ai yếu chen sau
- Dùng tiểu xảo để chen lên
- Tổng thể cả đám đông rối loạn; thậm chí có lúc kẹt cứng giữa đường hàng giờ ---> zero sum tổng bằng 0
Xếp hàng:
- First in first out ai đến trước được phục vụ trước, lần lượt, công bằng
- Thời gian chờ của mỗi người tương đối đồng đều
- Số lượng người được phục vụ / khoảng thời gian nhiều hơn ---> tổng thể xã hội được lợi. Max sum.
Quy định: Xếp hàng hay không xếp hàng không có luật nào quy định cả, mà đám đông đó bằng lý trí cảm nhận tương đồng để phán định cùng tìm tới một hành xử chung là xếp hàng. Đó là "common sense".
Chứ không phải bằng cảm xúc đám đông. Nếu vì cảm xúc sốt ruột thì ai cũng nhoi lên điền chỗ trống rồi