[CCCĐ] Hành trình vòng quanh thế giới: Malaysia, Uzbekistan, Tajikistan, Kyrgyzstan và Kazakhstan.

[hieutcnd]

Trong lúc đợi vợ chuẩn bị lại tư trang trước khi chụp ảnh, em cẩn thận chọn góc ảnh ưng ý để bắt trọn khu "lăng mộ" nguy nga bề thề

DSCF8109 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8110 by Hieu Tran, on Flickr

Vợ em bảo đứng đợi chút đi, vì đông người quá chụp bị lẫn. Đợi mãi mà vẫn đông thôi đành chụp đại vậy

DSCF8113 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8126 by Hieu Tran, on Flickr

Tiến gần hơn cho đỡ đông người

DSCF8143 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8147 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Chụp một lúc thì thấy có cái gì đó không ổn, vì nó không giống với những hình ảnh mà hai vợ chồng em xem lúc tìm hiểu đi chơi. Vì em nhớ hình ảnh là những tòa nhỏ nho nhỏ, xinh xinh màu sắc sặc sỡ. Em bèn bảo vợ lôi map ra để xem có đúng ko? Hai vợ chồng chụm đầu vào cái màn hình thì thật "không thể tin nổi", hóa ra nhà em lại quay lại đúng chỗ Bibi Khanym Mosque mà vừa rời đi. Chỉ khác là lúc trước nhà em vào từ phía sau, còn lần này vào từ phía trước, đứng ở bên kia đường nhìn vào. Định hình lại thì hóa ra là mất thời gian, tiền (tý xíu) để quay lại đúng điểm mà mình vừa rời đi

Vậy có nghĩa là mất gần 1 tiếng đồng hồ cho quãng đường mà đúng ra chỉ mất chừng 10 phút đi bộ. Tiên sư bố thằng google map, nó không biết là có cái cầu cạn bắc qua hai bên đường chính nên nó chỉ vòng vèo. Các cụ nhìn vào bản đồ theo đường màu đỏ mà em vẽ thì đấy chính là đường đi bộ mà nhà em chỉ cần đi 10 phút là tới . Chỉ còn thiếu mỗi nước trả thêm tiền để vào Bibi Khanym một lần nữa là trọn bộ ngớ ngẩn của nhà em . May mà phát hiện ra trước khi bước vào mua vé

Nhà em lại quay lại phía Hazrat Khizr Mosque, đi qua chiếc cầu cạn, rẽ tay phải đi chừng thêm 5 phút nữa là tới Shah-i-Zinda

DSCF8151 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Do mất thời gian đi lòng vòng nên nhà em đến Shah-i-Zinda khá muộn. Nhìn thấy lối lên phải leo một đoạn cầu thang khá cao, xe đẩy không đi được, cộng thêm hai đứa kêumệt, nên em cho chơi với nhau ở ngoài, chỉ hai bố mẹ mua vé vào trong. Vừa muộn, vừa sốt ruột nên thành ra nhà em vào không được lâu, đây là điều khá đáng tiếc vì phải nói là quần thể này rất, rất đẹp

Shah-i-Zinda, trong tiếng Ba Tư có nghĩa là “Vị vua sống”. Đây không phải là một lăng mộ đơn lẻ mà là cả một quần thể nghĩa trang, lăng mộ, đền thờ Hồi giáo được hình thành và mở rộng trong nhiều thế kỷ. Quần thể nằm trên sườn phía nam của khu thành cổ Afrasiab, nơi được xem là phần lâu đời nhất của Samarkand. Những công trình đầu tiên ở đây xuất hiện từ khoảng thế kỷ XI–XII, sau đó tiếp tục được xây dựng qua nhiều thời kỳ và đạt đến đỉnh cao dưới triều đại Timur và những người kế vị ông vào thế kỷ XIV–XV.

Hình ảnh này em lấy trên mạng để các cụ/mợ dễ hình dung về khu quần thể này.

Qua cổng chính là một con đường nhỏ chạy dọc khu quần thể, hai bên san sát những lăng mộ với các hoa văn trang trí cầu kỳ, nổi bật trên nền gạch men xanh turquoise đặc trưng.

DSCF8153 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8155 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Tên gọi “Shah-i-Zinda – Vị vua sống” bắt nguồn từ truyền thuyết về Qutham ibn Abbas, một người họ hàng của nhà tiên tri Muhammad. Theo truyền thống Hồi giáo địa phương, Qutham ibn Abbas đến Samarkand vào thế kỷ VII trong thời kỳ Hồi giáo bắt đầu lan rộng sang Trung Á. Truyền thuyết kể rằng khi đang cầu nguyện, ông bị tấn công và chém đầu. Nhưng thay vì chết, ông cầm chiếc đầu của mình và đi xuống một cái giếng, nơi ông vẫn tiếp tục sống cho đến ngày nay. Chính từ câu chuyện này mà địa điểm này được gọi là “Vị vua sống”. Dù câu chuyện mang tính truyền thuyết nhưung nó đã trở thành phần quan trọng trong đời sống tín ngưỡng của Samarkand.

Ngôi mộ của Qutham ibn Abbas vì thế trở thành trung tâm linh thiêng nhất của toàn bộ Shah-i-Zinda. Trong nhiều thế kỷ, người Hồi giáo từ các vùng khác nhau đã tìm đến đây để hành hương. Xung quanh ngôi mộ thiêng này, các công trình tôn giáo và lăng mộ dần dần mọc lên, biến cả sườn đồi thành một quần thể kiến trúc đặc biệt.

DSCF8160 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8165 by Hieu Tran, on Flickr

Lần này thì cả 2 vợ chồng đều biết kia là Bibi Khanym Mosque, chứ ko dấm dớ như lần trước nữa

DSCF8168 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Nếu Bibi-Khanum khiến mọi người choáng ngợp bởi quy mô khổng lồ, Registan gây ấn tượng bởi không gian quảng trường rộng lớn, thì Shah-i-Zinda lại hoàn toàn khác. Con ngõ chính hẹp, sâu và có cảm giác rất gần gũi.

DSCF8198 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8179 by Hieu Tran, on Flickr

Dọc lối đi nhỏ, hai bên là những lăng mộ nằm sát nhau, mặt tiền phủ kín bằng gạch men xanh, xanh ngọc, trắng và những hoa văn hình học dày đặc.

DSCF8208 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Điều thực sự khiến Shah-i-Zinda nổi tiếng chính là nghệ thuật trang trí gạch men. Đây có thể nói là một trong những nơi tập trung nhiều nhất những ví dụ tinh xảo của nghệ thuật khảm gạch thời Timurid. Các mặt tiền được trang trí bằng nhiều kỹ thuật khác nhau như gạch men, khảm gốm, gạch đất nung chạm khắc và các mảnh gốm nhỏ được cắt ghép thành những hoa văn phức tạp.

DSCF8213 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8214 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8215 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Màu sắc chủ đạo của Shah-i-Zinda vẫn là những màu đặc trưng của kiến trúc Samarkand: xanh cobalt, xanh ngọc turquoise, trắng và những điểm nhấn vàng hoặc vàng nâu. Đây cũng chính là bảng màu bắt gặp ở Registan Square, Bibi-Khanum Mosque, tạo nên một diện mạo rất đặc trưng của kiến trúc Timurid.

DSCF8216 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8227 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Shah-i-Zinda là sự kết hợp giữa nghĩa trang hoàng gia và thánh địa tôn giáo. Đây là hai chức năng khác nhau nhưng lại tồn tại cạnh nhau. Một bên là những lăng mộ được xây dựng để tưởng nhớ những người quyền lực và giàu có; một bên là nơi thờ phụng một nhân vật có ý nghĩa tôn giáo đặc biệt. Chính sự kết hợp này khiến Shah-i-Zinda khác với nhiều nghĩa trang hoàng gia thông thường.

DSCF8228 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8230 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8232 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8242 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8244 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8245 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Nếu nhìn dưới góc độ kiến trúc, Shah-i-Zinda còn cho thấy sự phát triển của nghệ thuật Timurid qua nhiều giai đoạn. Những công trình cũ hơn thường có cách trang trí đơn giản hơn, trong khi những công trình được xây dựng vào cuối thế kỷ XIV và đầu thế kỷ XV ngày càng trở nên phức tạp. Kỹ thuật khảm gạch đạt đến trình độ rất cao, các hoa văn ngày càng nhỏ và tinh xảo, trong khi cổng iwan và mái vòm cũng trở nên đồ sộ hơn.

Trong thời kỳ này, Samarkand trở thành một trong những trung tâm quan trọng nhất của nghệ thuật và kiến trúc Hồi giáo. Timur đưa về Samarkand rất nhiều nghệ nhân, kiến trúc sư và thợ thủ công từ những vùng đất mà ông chinh phục. Họ mang theo những kỹ thuật và truyền thống khác nhau, sau đó được kết hợp tại Samarkand để tạo nên một phong cách Timurid đặc trưng. Shah-i-Zinda là một trong những nơi thể hiện rõ nhất quá trình này.

DSCF8251 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8259 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8267 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Bạn gái này người Pháo, thấy vợ em mặc áo dài bạn ấy chủ động lại gần và nói tao thích bộ quần áo của mày, tao cũng có một bộ tao mua ở Hà nội trong lần tao sang chơi Việt nam

DSCF8271 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8273 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8274 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8275 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8277 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8278 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8279 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8280 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8281 by Hieu Tran, on Flickr

Đây là khu thánh đường, phía sau được cho là nơi chôn cất Qutham ibn Abbas

Hành lang đi vào thánh đường

DSCF8311 by Hieu Tran, on Flickr

Thánh đường chính

DSCF8283 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8316 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8286 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8290 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8294 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8296 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8300 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8324 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8273 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

Có vẻ ngày bé vợ em hay xem phim chưởng nên ít nhiều cũng luyện được phản xạ. Đang đứng chụp ảnh thì tự nhiên một con chim bồ câu bay vụt qua. Vợ em lập tức xuống tấn, hạ thấp trọng tâm, né cái vèo cực kỳ nhanh.

Xong xuôi đâu lại vào đấy, nàng đứng lên, cười tỉnh bơ như thể chẳng có chuyện gì xảy ra. Em đứng bên cạnh mà phục sát đất: thân pháp nhanh như điện, khinh công có vẻ cũng không phải dạng vừa!

DSCF8306 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8308 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8307 by Hieu Tran, on Flickr

 

[hieutcnd]

DSCF8326 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8327 by Hieu Tran, on Flickr

DSCF8330 by Hieu Tran, on Flickr