[CCCĐ] Lang thang ở Tây Bắc Trung Quốc

[ZHZ]

Chữ Lương Châu trên cổng vòm. Thời cổ đại khu vực này gọi là Lương Châu nên ngày nay cái tên Vũ Uy vẫn được gắn với nó. Hoặc nói Lương Châu thường mọi người sẽ hiểu ngay là chỉ Vũ Uy.

Đoạn tường thành phục dựng của cổng Chiêu Vũ Môn, nhìn người đứng phía dưới thì em ước chừng nó phải cao tầm 20m.

Ở kia các cụ bà đang nhảy múa ca hát, còn ở đây là các cụ ông tụ tập đánh cờ, trò chuyện. Cảm giác cuộc sống ở cái thành phố này rất nhẹ nhàng và bình yên.

 

[ZHZ]

Bức tượng Ngựa đạp phi yến cũng được thắp sáng, trông đẹp hơn so với ban ngày. Em đến gần hơn để chụp ảnh nhưng nó khá cao nên không nhìn rõ lắm.

Một siêu thị bán đồ ăn vặt giá bình dân ở trên phố. Cửa hàng này là một trong chuỗi siêu thị có mặt khắp Trung Quốc tên là Đồ ăn vặt Triệu Nhất Minh với câu slogan trên tấm biển phía ngoài cửa: Muốn tiết kiệm thì ghé Triệu Nhất Minh. Ở khắp Trung Quốc có khoảng 8.000 cửa hàng thuộc chuỗi siêu thị này. Em ghé vào và mua mấy đồ ăn vặt, quả thật giá chỉ rẻ bằng nửa so với giá mọi khi em thường mua.

 

[ZHZ]

NGÀY 14 (27/10/2025): VŨ UY

Buổi sáng đi một vòng quanh khách sạn kiếm quán cà phê. 9h rồi nhưng đường phố vẫn khá yên tĩnh. Nhìn chung ở Trung Quốc, nhất là khu vực phía tây, sinh hoạt của người dân luôn muộn hơn phía đông do bình minh đến muộn hơn.

Có vẻ như quán vừa mới mở cửa.

Bữa sáng 15 tệ.

Và em là người khách đầu tiên.

 

[ZHZ]

Ở Vũ Uy có một di chỉ mà du khách không thể bỏ qua khi đến đây. Đó là Mộ Hán Lôi Đài. Không những thế, mộ Hán này còn là nơi các nhà khảo cổ tìm thấy bức tượng "Đồng Bôn Mã" hay thường được gọi là "Mã đạp phi yến", quốc bảo của Trung Quốc. Mục đích của em đến Vũ Uy rất đơn giản, đi xem cái nơi người ta khai quật được bức tượng nổi tiếng ấy.
Từ khách sạn ra Lôi Đài khoảng 3km hoặc hơn. Vũ Uy là thành phố nhỏ nên chưa có tàu điện ngầm. Khoảng cách này với em không đáng kể nên em chọn đi bộ, hơn nữa lịch trình còn lại của em ở đây là nhẩn nha nên em chẳng có gì phải vội.

Vào siêu thị xem giá cả hàng hóa ở đây ra sao.

 

[ZHZ]

Qua trường cấp 2 Vũ Uy, một dãy dài toàn là xe đạp, không có cháu học sinh nào đi xe điện hay xe máy cả.

Đang đầu giờ, chắc các cháu tập thể dục xong mới lên lớp hoặc là đang tiết thể dục.

Không biết các cháu học sinh bên mình thế nào, nhưng bên này buổi sáng đi qua các trường phổ thông em luôn thấy cảnh các bạn ấy tập thể dục (có vẻ là khởi động trước khi lên lớp). Học sinh cấp 2 nhưng các bạn ấy trông khá cao.

Các trường học bên này rất chú trọng hoạt động thể chất. Nhìn cái sân trường ở một thành phố Tây Bắc xa xôi này mà thấy ghen tị.

 

[ZHZ]

Cổng vào Lôi Đài.

Bên cạnh là quầy bán vé. Giá vé vào cửa: 45 tệ.

Khu thắng cảnh cấp quốc gia 4A

 

[ZHZ]

Ngay sau khi bước qua cổng chính sẽ thấy ngay bức tượng phiên bản phóng to của "Đồng Bôn Mã" được xây trên một bệ đỡ cao chừng 10m (em đoán vậy!!!). Bốn chữ dưới chân con ngựa chính là tên bức tượng mà mọi người thường hay gọi: "Mã đạp phi yến". Bức tượng gốc được tìm thấy ở đây và trở thành biểu tượng của Vũ Uy nhưng hiện tại, hiện vật đó lại đang được lưu giữ và trưng bày tại Bảo tàng Cam Túc ở thành phố Lan Châu.

Tấm bia đá phía trước bức tượng có đề mấy chữ: Thiên hạ đệ nhất mã (ở Trung Quốc cái gì cũng được xưng tụng là “đệ nhất” hết).

Có một điều đặc biệt mà rất nhiều người thắc mắc đấy là trong tất cả các văn bản tài liệu chính thống, sách giáo khoa, sách tham khảo, ... người ta chỉ nhìn thấy ảnh chụp nghiêng của con ngựa như thế này chứ không bao giờ thấy ảnh chụp thẳng mặt nó.
Tại Bảo tàng Cam Túc, nơi đặt bản gốc bức tượng ngựa bằng đồng cấp quốc bảo này, nó cũng được trưng bày để đa số khách tham quan chiêm ngưỡng mặt nghiêng của con ngựa và luôn được chụp nhiều nhất là từ bên hông.

Nghe nói, nhìn chính diện thì cũng không phải là không được, chỉ là mỗi khi có người đưa máy ảnh hướng về phía nó, tiếng cười thường vang lên trước cả tiếng màn trập. Là bởi vì nhìn chính diện, nó trông hơi “không nghiêm túc”
Khi nhìn từ bên hông, con ngựa được mô tả mang vẻ oai phong, mạnh mẽ, trong khi nhìn chính diện thì đầu con ngựa hơi nghiêng, miệng há rộng, trông như đang cười “ha ha” tạo cho người xem cảm giác về một con ngựa có phần ngô nghê.
Chính vì điều này mà khi có ý định đến đây em đã dự định kiểu gì cũng phải chụp được bức ảnh chính diện của nó xem lời đồn có đúng không.

 

[ZHZ]

Phía sân trước của Lôi Đài người là khu vực trưng bày phiên bản phóng to của đoàn xe ngựa và nghi trượng bằng đồng, là những hiện vật được tìm thấy khi khai quật mộ Hán. Trật tự trưng bày những hiện vật này được sắp xếp đúng với vị trí của chúng khi được lấy ra, dẫn đầu là con ngựa Đồng Bôn Mã mà về sau được gọi bằng cái tên mỹ miều là Mã đạp phi yến.
Chính vì quy mô và số lượng đồ tùy táng như thế này mà người ta có thể phỏng đoán chủ nhân của ngôi mộ có địa vị không thấp, nhưng người đó danh tính cụ thể thì vẫn còn nhiều tranh cãi.

Đoàn nghi trượng xe ngựa bằng đồng có niên đại từ thời Hán, được khai quật gồm tổng cộng 99 hiện vật gồm: ngựa đồng, bò đồng, xe tứ mã, xe lớn, xe nhỏ, tượng võ sĩ, tượng người hầu, ...
Các hiện vật gốc thực tế khá bé. Xe chính có chiều dài 36cm, ngựa cao nhất, 40cm, tượng người hầu cao 19,5~24cm.

Đây là đoàn nghi trượng xe ngựa bằng đồng có số lượng lớn nhất được phát hiện cho đến nay với kỹ thuật đúc thể hiện trình độ điêu khắc đồng nổi bật từ thời Hán.

Mã đạp phi yến chỉ là một trong rất nhiều tượng ngựa bằng đồng ở Hán mộ này.
Khi được khai quật, nó chỉ là một món đồ đồng không mấy nổi bật trong Hán mộ Lôi Đài, nhưng vài chục năm sau, nó đã trở thành biểu tượng của Vũ Uy, xuất hiện ở khắp nơi, được in trên tem bưu chính, tiền xu kỷ niệm, thậm chí còn xuất hiện trên căn cước công dân và các dấu hiệu chống hàng giả...

 

[ZHZ]

Lôi Đài Quán. Bên trong có Lôi Tổ Điện. Đây là đạo quán của Đạo giáo, nơi thờ Lôi Thần là vị thần điều khiển sấm sét. Lôi Đài Quan được xây vào thời Minh năm 1457-1465 và được trùng tu vào năm 1933.

Ở đây có một điều thú vị và phải nói rõ thế này. Lôi Đài là một gò đất hình chữ nhật, cao 8~10m, dài 106m, rộng 60. Gò đất này có thể đã tồn tại từ nhiều thế kỷ trước, sau đó đến thời nhà Minh người ta xây trên đó một đạo quán Lôi Thần là Lôi Tổ Quán hay Lôi Đài Quán.

Tháng 9/1969, để triển khai công tác “chuẩn bị chiến tranh, chuẩn bị cho mất mùa”, địa phương cho tiến hành đào hầm trú ẩn phòng không tại góc đông nam của Lôi Đài. Không ngờ, họ tình cờ phát hiện một ngôi mộ gạch cổ nằm dưới lòng đất. Cuộc phát hiện này sau đó dẫn đến việc khai quật Lôi Đài Hán mộ và phát hiện đoàn nghi trượng bằng đồng nổi tiếng, trong đó có “Mã đạp phi yến”.

Ban đầu, công việc đào hầm diễn ra một cách có trật tự. Nhưng đến ngày 20/9, một chuyện ngoài dự liệu đã xảy ra. Khi đường hầm được đào sâu hơn 10m, các xã viên phát hiện ở vách bên của đường hầm lại có một bức tường xây bằng gạch xanh, họ lấy cuốc đập xuyên qua bức tường và phát hiện phía sau nó là một mật thất. Đó là những phát lộ đầu tiên về Mộ Hán.

 

[ZHZ]

 

[ZHZ]

Sân trong Lôi Đình Quán có một cây hòe đã 500 tuổi, được gọi là Quốc Hòe và được bảo vệ cấp quốc gia.

 

[ZHZ]

Một cây hòe khác gần đó, cao 14m, khoảng 1.700 năm tuổi. Đây cũng là một cây Quốc Hòe được bảo vệ cấp 1 quốc gia.
Tương truyền đây là thần thụ, đạo quán xây ở đây không chỉ thờ Lôi Thần mà còn thờ phụng cả thần thụ này.
Xung quanh gốc cây, du khách buộc rất nhiều dải lụa đỏ ghi các điều ước. Người ta nói rằng, nếu có điều ước hay nguyện vọng gì, chỉ cần đi vòng quanh cây ba vòng rồi nói cho cây thần biết, điều ước nhất định sẽ trở thành hiện thực.

 

[ZHZ]

Lối đi dẫn tới khu vực mộ Hán.

Sơ đồ mặt bằng Mộ Hán số 1, dài 40m, diện tích mật thất khoảng 60m2, gồm: mộ đạo, dũng đạo, tiền thất, trung thất và hậu thất.

 

[ZHZ]

Lối vào mộ Hán số 1. Lôi Đài Hán mộ gồm mộ số 1 và mộ số 2. Mộ đạo của cả hai ngôi mộ đều chạy theo hướng đông – tây, nằm bên dưới Lôi Đài. Hai ngôi mộ cách nhau khoảng 50 m và nằm song song với nhau, cửa vào gần như ngang với mặt đất.

Theo sơ đồ thì đầu tiên là mộ đạo. Lối đi đốc vào bên trong, bước đi gần như chúi về phía trước. Chỗ này cao hơn đầu người nên đi thẳng lưng được.

 

[ZHZ]

Cửa mộ.

Dũng đạo. Chỗ này lối đi vẫn chúc xuống dưới, trần thấp hơn bên ngoài một chút nữa.

 

[ZHZ]

Bên phải dũng đạo có một cái giếng cổ, sâu 12m, đường kính 1m. Hiện nay vẫn chưa thể xác định chắc chắn chiếc giếng này là một bộ phận của hệ thống thoát nước, hay chỉ là một cách bố trí nhằm đánh lạc hướng kẻ trộm mộ.
Hiện ở Trung Quốc chỉ phát hiện một giếng cổ Đông Hán duy nhất còn được bảo tồn nguyên trạng như thế này.

Dưới đáy giếng có rất nhiều tiền do du khách ném xuống. Người ta nói rằng điều kỳ lạ là những vật rơi xuống đáy giếng sẽ có hình ảnh lớn hơn khoảng gấp đôi so với vật thể ban đầu. Vì vậy, người ta thường ném tiền xu xuống giếng, với mong muốn “tiền trình” rộng lớn, tương lai xán lạn. Em không kiểm chứng vì em không có tiền để ném xuống đó

Nhìn lên trần hầm mộ.

 

[ZHZ]

Càng vào sâu cửa vòm càng thấp, đến gian cuối thì em phải ngồi hẳn xuống mới chui được qua.

Trong ảnh trông cười nhe răng vậy thôi chứ em thấy cũng hơi sợ. Vốn sơ ma thế mà chả hiểu sao cứ đi thăm quan mấy cái mộ là toàn lúc vắng khách không có ai cả. Lần thăm quan mộ Hương Phi ở Tân Cương cách đây mấy năm cũng có một mình em ở trong khu hầm mộ. Lần đi Ai Cập 23 năm trước, khi thăm Bảo tàng Ai Cập ở Tahrir lúc vào phòng Phòng xác ướp Hoàng gia khi đó trưng bày 10 cái xác ướp trong tủ kính, phải mua vé riêng, cả đoàn không ai vào vì sợ, em nghĩ mất công đi rồi không xem thì phí, nên đánh liều xem mà một mình đi xong một vòng quanh 10 cái xác trong cái phòng tối lờ mờ ra vẫn thấy run.
Ảnh này là đúng lúc có một vị khách Hàn quốc hay Nhật gì đó đi vào nên em mới nhờ chụp được.

Ở gian cuối có những hốc nhỏ hay đúng hơn là những căn phòng nhỏ có cửa bé xíu, ngồi xổm hẳn xuống mới nhìn được vào bên trong.

Đây là nơi người ta tìm thấy 231 hiện vật tùy táng, trong đó có 99 hiện vật ngựa xe bằng đồng.

Những hiện vật thật đều đã được lưu giữ và trưng bày tại Bảo tàng Cam Túc ở Lan Châu, ở đây đều là đồ mô phỏng lại. Tuy nhiên phiên bản trong mộ này là kích thước 1:1 so với bản gốc. Tại chính gian này người ta tìm thấy con ngựa Mã đạp phi yến, quốc bảo của Trung Quốc.

 

[ZHZ]

Các viên gạch xây mộ là gạch xanh, có kích thước chừng 15cm, dày khoảng 5cm.

 

[ZHZ]

Cửa mộ 2 cách mộ 1 chừng 50m.

Mộ số 2 song song với mộ số 1. Cấu trúc về cơ bản tương tự.
Chỉ khác ở hậu thất của mộ 2 là nơi hợp táng của một nam một nữ và các nhà khảo cổ xác định là vợ chồng. Mộ 2 thì đã bị trộm nghiêm trọng có thể là rất lâu từ trước vì khai quật chỉ thấy có một số đồ đồng và vài mảnh gốm.

Mộ 2 được phát hiện vào ngày 20/03/1996 tức là 27 năm sau so với thời điểm phát hiện mộ số 1. Và tới 1/1997 thì mộ hai mới gia cố hoàn thiện và mở cửa cho khách tham quan.

Những dấu vết của bọn trộm mộ trên vách hầm và người ta phải gia cố bằng lưới sắt.

 

[Ryan848]

Em ăn môt bát mì tên là "mì sao", một loại mì đặc trưng của Trương Dịch.

Bát mì sao này giá 8 tệ.

Em cũng ăn dc đồ mỡ màng mà nhìn lớp mỡ dày tới 1cm như này trông cũng ớn