- Biển số
- OF-781051
- Ngày cấp bằng
- 18/6/21
- Số km
- 2,023
- Động cơ
- 70,844 Mã lực
- Tuổi
- 126
Vì sao Ukraine phải "liệu cơm gắp mắm", viết lại cách dùng Patriot?

Đức Hoàng
-05:41
Nam miền Bắc
(Dân trí) - Ukraine đã buộc phải viết lại quy tắc sử dụng hệ thống phòng không Patriot do thiếu tên lửa PAC-3 nhưng tình hình ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn khiến Kiev gặp khó.
Một hệ thống Patriot (Ảnh: Reuters).
Các binh sĩ Ukraine trở về nước sau các khóa huấn luyện tại Mỹ và Đức cách đây 3 năm đã thành thạo cách vận hành tiêu chuẩn của hệ thống Patriot, loại vũ khí giữ vai trò then chốt trong mạng lưới phòng không. Tuy nhiên, với nguồn đạn hạn chế và các đợt tập kích không ngừng của Nga, họ nhanh chóng nhận ra rằng cần phải viết lại các quy tắc sử dụng.
"Liệu cơm gắp mắm"
Vì vậy, Ukraine bắt đầu thử nghiệm. Ví dụ, mỗi khẩu đội Patriot đều mang theo các tên lửa đánh chặn được phóng lên để tiêu diệt tên lửa đạn đạo trên không trước khi chúng lao xuống mặt đất.
Do tình trạng thiếu hụt các tên lửa đánh chặn đắt tiền do Mỹ sản xuất, quân đội Ukraine học cách thường chỉ phóng 1 quả đánh chặn vào mỗi tên lửa đạn đạo đang bay tới thay vì hai quả hoặc nhiều hơn như quy trình thông thường.
Họ cũng chuyển Patriot sang chế độ điều khiển thủ công nhằm tránh việc hệ thống tự động khai hỏa vào những mục tiêu như UAV giá rẻ, bay chậm, những mục tiêu có thể bị tiêu diệt bằng các biện pháp khác.
Họ học cách bắn hạ UAV bằng súng máy từ trên mái nhà, thùng xe tải và trực thăng; gần đây hơn là sử dụng UAV đánh chặn để ngăn UAV Nga ngay trên không.
Lực lượng Ukraine hiện chủ yếu dành Patriot cho nhiệm vụ đối phó với các tên lửa đạn đạo có tốc độ cao nhất.
Những chiến thuật này từng bị xem là giải pháp bất đắc dĩ của một quân đội thiếu nguồn lực. Nhưng khi các thành phố Ukraine liên tục hứng chịu những đợt tập kích quy mô lớn của Nga, như cuộc tấn công ngày 6/7, khả năng thích nghi ngày càng trở nên quan trọng.
Sự thay đổi chiến thuật này cũng đang trở thành một mô hình tác chiến đáng chú ý trong bối cảnh xung đột với Iran và các cuộc tấn công ở Vịnh Ba Tư đã làm cạn kiệt nguồn dự trữ tên lửa đánh chặn Patriot tiên tiến trên toàn cầu.
Các binh sĩ Ukraine thậm chí đã được triển khai tới khu vực Vịnh Ba Tư để hỗ trợ lực lượng địa phương về những phương thức đánh chặn UAV rẻ hơn và hiệu quả hơn.
“Ban đầu chúng tôi sử dụng các chiến thuật và kiến thức được đào tạo tại Mỹ", ông Viacheslav Aheiev, chỉ huy một đơn vị Patriot của Ukraine từng được huấn luyện tại căn cứ Fort Sill ở bang Oklahoma, cho biết.
Khi bắt đầu sử dụng trong chiến đấu thực tế, ông nói rằng người Ukraine nhận ra họ “cần bổ sung kinh nghiệm và kỹ năng riêng, đồng thời điều chỉnh một phần chiến thuật vận hành, thay vì hoàn toàn làm theo khuôn mẫu được dạy tại Mỹ”.
Một chiến thuật khác mà Ukraine áp dụng là “bắn rồi cơ động”, tức nhanh chóng di chuyển khẩu đội sau khi khai hỏa để tránh bị Nga phản kích.
Họ cũng sử dụng các biện pháp nghi binh nhằm đánh lạc hướng hỏa lực Nga, che giấu các khẩu đội Patriot thật dưới lớp ngụy trang trong khi triển khai các mô hình giả có độ chân thực cao, mỗi bộ chỉ tốn khoảng 30.000 USD. Trong khi đó, một hệ thống Patriot đầy đủ đạn dược có giá trị khoảng 1 tỷ USD.
Mới nhưng chưa đủ
TIN LIÊN QUAN
Ukraine để "lọt lưới" toàn bộ tên lửa đạn đạo và chống hạm bắn vào Kiev
Tuy nhiên, những đổi mới đó vẫn chưa đủ để ngăn được hiệu quả các đòn tấn công bằng tên lửa và UAV từ Nga.
Nga thường xuyên tiến hành các đợt tập kích phối hợp bằng nhiều loại tên lửa và UAV khác nhau, vượt quá khả năng của các đơn vị phòng không Ukraine vốn đang kiệt sức, quá tải và thiếu hụt nghiêm trọng khí tài. Đặc biệt, Moscow đã tăng mạnh sản lượng tên lửa đạn đạo.
Tên lửa đạn đạo có tốc độ cao hơn nhiều so với tên lửa hành trình, và Patriot hiện là hệ thống phòng không duy nhất trong kho vũ khí của Ukraine có khả năng đánh chặn chúng. Ukraine vẫn còn các hệ thống khác để đối phó tên lửa hành trình.
Trong cuộc tấn công rạng sáng 6/7, Nga đã phóng 68 tên lửa và 351 UAV vào Ukraine, theo Không quân Ukraine. Không một trong số 23 tên lửa đạn đạo bị đánh chặn, dù Kiev tuyên bố phần lớn tên lửa hành trình đã bị bắn hạ.
Trong một cuộc tập kích khác vào đêm 1/7, Ukraine chỉ đánh chặn được 4 trong số 24 tên lửa đạn đạo được phóng trong đợt tấn công đó.
Từ đầu năm 2026 đến nay, Nga đã phóng 521 tên lửa đạn đạo vào Ukraine, nhiều hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm 2025. Ukraine đã bắn hạ được 164 quả, theo thống kê dựa trên số liệu từ Không quân Ukraine.
Mặc dù nhiều quốc gia khác cũng sản xuất các hệ thống đánh chặn, nhưng Patriot và loại tên lửa đánh chặn tiên tiến nhất của nó là PAC-3 đều đang khan hiếm trên phạm vi toàn cầu.
Ukraine không công bố cụ thể số lượng tên lửa Patriot còn lại, nhưng việc nước này gặp khó khăn trong đánh chặn phần lớn tên lửa đạn đạo cùng những lời kêu gọi khẩn cấp về việc cung cấp thêm tên lửa cho thấy nguồn dự trữ đang ở mức thấp.
Sau các đợt tấn công gần đây của Nga, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã kêu gọi Mỹ đẩy nhanh việc cấp giấy phép sản xuất để Ukraine có thể tự chế tạo thêm các hệ thống Patriot và tên lửa đánh chặn trong nước.
TIN LIÊN QUAN
Lý do Ukraine khó đối phó với vũ khí rẻ nhưng nguy hiểm của Nga
Mỹ hiện nắm giữ quyền sở hữu công nghệ này và các quốc gia khác không thể sao chép thiết kế nếu chưa được Washington cho phép. Hiện chỉ có Đức và Nhật Bản được cấp phép sản xuất Patriot.
Các đầu dò radar tiên tiến nhất của hệ thống hiện cũng chỉ được sản xuất tại Mỹ. Ông Zelensky cho rằng việc cho phép Ukraine chế tạo các linh kiện quan trọng sẽ giúp tăng tốc sản xuất, đồng thời mang lại nguồn cung bổ sung cho chính Mỹ khi cần thiết.
Vì thiếu tên lửa, các bệ phóng Patriot hiện đôi khi chỉ còn nửa cơ số đạn, thậm chí ít hơn. Nguồn tiếp tế vào Ukraine chỉ nhỏ giọt thông qua chương trình mà các nước châu Âu mua tên lửa từ Mỹ rồi chuyển giao cho Kiev.
Các kíp chiến đấu Ukraine buộc phải phân bổ đạn dược chặt chẽ hơn bao giờ hết và đưa ra những quyết định đầy rủi ro.
“Về mặt tâm lý, thời gian đầu không hề dễ dàng vì bạn hiểu cái giá của mỗi quyết định và mỗi hành động”, Dmytro, chỉ huy một đơn vị Patriot khác đang hoạt động ở miền đông Ukraine, nói và thừa nhận tình trạng thiếu tên lửa đánh chặn.
Tuy vậy, khả năng được bổ sung đáng kể trong thời gian ngắn là rất thấp. Ông Tom Karako, chuyên gia phòng thủ tên lửa thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington, cho rằng cuộc chiến với Iran đã khiến Ukraine càng bị hạ thấp trong danh sách ưu tiên.
“Mỹ đang cố gắng tăng tốc sản xuất cho chính mình để bổ sung lượng đạn đã sử dụng trong 6 tháng qua. Ai cũng muốn có thêm, nhưng không phải ai cũng có thể nhận thêm cùng một lúc", ông nói.
dantri.com.vn

Đức Hoàng
-05:41
Nam miền Bắc
(Dân trí) - Ukraine đã buộc phải viết lại quy tắc sử dụng hệ thống phòng không Patriot do thiếu tên lửa PAC-3 nhưng tình hình ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn khiến Kiev gặp khó.
Một hệ thống Patriot (Ảnh: Reuters).
Các binh sĩ Ukraine trở về nước sau các khóa huấn luyện tại Mỹ và Đức cách đây 3 năm đã thành thạo cách vận hành tiêu chuẩn của hệ thống Patriot, loại vũ khí giữ vai trò then chốt trong mạng lưới phòng không. Tuy nhiên, với nguồn đạn hạn chế và các đợt tập kích không ngừng của Nga, họ nhanh chóng nhận ra rằng cần phải viết lại các quy tắc sử dụng.
"Liệu cơm gắp mắm"
Vì vậy, Ukraine bắt đầu thử nghiệm. Ví dụ, mỗi khẩu đội Patriot đều mang theo các tên lửa đánh chặn được phóng lên để tiêu diệt tên lửa đạn đạo trên không trước khi chúng lao xuống mặt đất.
Do tình trạng thiếu hụt các tên lửa đánh chặn đắt tiền do Mỹ sản xuất, quân đội Ukraine học cách thường chỉ phóng 1 quả đánh chặn vào mỗi tên lửa đạn đạo đang bay tới thay vì hai quả hoặc nhiều hơn như quy trình thông thường.
Họ cũng chuyển Patriot sang chế độ điều khiển thủ công nhằm tránh việc hệ thống tự động khai hỏa vào những mục tiêu như UAV giá rẻ, bay chậm, những mục tiêu có thể bị tiêu diệt bằng các biện pháp khác.
Họ học cách bắn hạ UAV bằng súng máy từ trên mái nhà, thùng xe tải và trực thăng; gần đây hơn là sử dụng UAV đánh chặn để ngăn UAV Nga ngay trên không.
Lực lượng Ukraine hiện chủ yếu dành Patriot cho nhiệm vụ đối phó với các tên lửa đạn đạo có tốc độ cao nhất.
Những chiến thuật này từng bị xem là giải pháp bất đắc dĩ của một quân đội thiếu nguồn lực. Nhưng khi các thành phố Ukraine liên tục hứng chịu những đợt tập kích quy mô lớn của Nga, như cuộc tấn công ngày 6/7, khả năng thích nghi ngày càng trở nên quan trọng.
Sự thay đổi chiến thuật này cũng đang trở thành một mô hình tác chiến đáng chú ý trong bối cảnh xung đột với Iran và các cuộc tấn công ở Vịnh Ba Tư đã làm cạn kiệt nguồn dự trữ tên lửa đánh chặn Patriot tiên tiến trên toàn cầu.
Các binh sĩ Ukraine thậm chí đã được triển khai tới khu vực Vịnh Ba Tư để hỗ trợ lực lượng địa phương về những phương thức đánh chặn UAV rẻ hơn và hiệu quả hơn.
“Ban đầu chúng tôi sử dụng các chiến thuật và kiến thức được đào tạo tại Mỹ", ông Viacheslav Aheiev, chỉ huy một đơn vị Patriot của Ukraine từng được huấn luyện tại căn cứ Fort Sill ở bang Oklahoma, cho biết.
Khi bắt đầu sử dụng trong chiến đấu thực tế, ông nói rằng người Ukraine nhận ra họ “cần bổ sung kinh nghiệm và kỹ năng riêng, đồng thời điều chỉnh một phần chiến thuật vận hành, thay vì hoàn toàn làm theo khuôn mẫu được dạy tại Mỹ”.
Một chiến thuật khác mà Ukraine áp dụng là “bắn rồi cơ động”, tức nhanh chóng di chuyển khẩu đội sau khi khai hỏa để tránh bị Nga phản kích.
Họ cũng sử dụng các biện pháp nghi binh nhằm đánh lạc hướng hỏa lực Nga, che giấu các khẩu đội Patriot thật dưới lớp ngụy trang trong khi triển khai các mô hình giả có độ chân thực cao, mỗi bộ chỉ tốn khoảng 30.000 USD. Trong khi đó, một hệ thống Patriot đầy đủ đạn dược có giá trị khoảng 1 tỷ USD.
Mới nhưng chưa đủ
TIN LIÊN QUAN
Ukraine để "lọt lưới" toàn bộ tên lửa đạn đạo và chống hạm bắn vào Kiev
Tuy nhiên, những đổi mới đó vẫn chưa đủ để ngăn được hiệu quả các đòn tấn công bằng tên lửa và UAV từ Nga.
Nga thường xuyên tiến hành các đợt tập kích phối hợp bằng nhiều loại tên lửa và UAV khác nhau, vượt quá khả năng của các đơn vị phòng không Ukraine vốn đang kiệt sức, quá tải và thiếu hụt nghiêm trọng khí tài. Đặc biệt, Moscow đã tăng mạnh sản lượng tên lửa đạn đạo.
Tên lửa đạn đạo có tốc độ cao hơn nhiều so với tên lửa hành trình, và Patriot hiện là hệ thống phòng không duy nhất trong kho vũ khí của Ukraine có khả năng đánh chặn chúng. Ukraine vẫn còn các hệ thống khác để đối phó tên lửa hành trình.
Trong cuộc tấn công rạng sáng 6/7, Nga đã phóng 68 tên lửa và 351 UAV vào Ukraine, theo Không quân Ukraine. Không một trong số 23 tên lửa đạn đạo bị đánh chặn, dù Kiev tuyên bố phần lớn tên lửa hành trình đã bị bắn hạ.
Trong một cuộc tập kích khác vào đêm 1/7, Ukraine chỉ đánh chặn được 4 trong số 24 tên lửa đạn đạo được phóng trong đợt tấn công đó.
Từ đầu năm 2026 đến nay, Nga đã phóng 521 tên lửa đạn đạo vào Ukraine, nhiều hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm 2025. Ukraine đã bắn hạ được 164 quả, theo thống kê dựa trên số liệu từ Không quân Ukraine.
Mặc dù nhiều quốc gia khác cũng sản xuất các hệ thống đánh chặn, nhưng Patriot và loại tên lửa đánh chặn tiên tiến nhất của nó là PAC-3 đều đang khan hiếm trên phạm vi toàn cầu.
Ukraine không công bố cụ thể số lượng tên lửa Patriot còn lại, nhưng việc nước này gặp khó khăn trong đánh chặn phần lớn tên lửa đạn đạo cùng những lời kêu gọi khẩn cấp về việc cung cấp thêm tên lửa cho thấy nguồn dự trữ đang ở mức thấp.
Sau các đợt tấn công gần đây của Nga, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã kêu gọi Mỹ đẩy nhanh việc cấp giấy phép sản xuất để Ukraine có thể tự chế tạo thêm các hệ thống Patriot và tên lửa đánh chặn trong nước.
TIN LIÊN QUAN
Mỹ hiện nắm giữ quyền sở hữu công nghệ này và các quốc gia khác không thể sao chép thiết kế nếu chưa được Washington cho phép. Hiện chỉ có Đức và Nhật Bản được cấp phép sản xuất Patriot.
Các đầu dò radar tiên tiến nhất của hệ thống hiện cũng chỉ được sản xuất tại Mỹ. Ông Zelensky cho rằng việc cho phép Ukraine chế tạo các linh kiện quan trọng sẽ giúp tăng tốc sản xuất, đồng thời mang lại nguồn cung bổ sung cho chính Mỹ khi cần thiết.
Vì thiếu tên lửa, các bệ phóng Patriot hiện đôi khi chỉ còn nửa cơ số đạn, thậm chí ít hơn. Nguồn tiếp tế vào Ukraine chỉ nhỏ giọt thông qua chương trình mà các nước châu Âu mua tên lửa từ Mỹ rồi chuyển giao cho Kiev.
Các kíp chiến đấu Ukraine buộc phải phân bổ đạn dược chặt chẽ hơn bao giờ hết và đưa ra những quyết định đầy rủi ro.
“Về mặt tâm lý, thời gian đầu không hề dễ dàng vì bạn hiểu cái giá của mỗi quyết định và mỗi hành động”, Dmytro, chỉ huy một đơn vị Patriot khác đang hoạt động ở miền đông Ukraine, nói và thừa nhận tình trạng thiếu tên lửa đánh chặn.
Tuy vậy, khả năng được bổ sung đáng kể trong thời gian ngắn là rất thấp. Ông Tom Karako, chuyên gia phòng thủ tên lửa thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington, cho rằng cuộc chiến với Iran đã khiến Ukraine càng bị hạ thấp trong danh sách ưu tiên.
“Mỹ đang cố gắng tăng tốc sản xuất cho chính mình để bổ sung lượng đạn đã sử dụng trong 6 tháng qua. Ai cũng muốn có thêm, nhưng không phải ai cũng có thể nhận thêm cùng một lúc", ông nói.
Vì sao Ukraine phải "liệu cơm gắp mắm", viết lại cách dùng Patriot?
(Dân trí) - Ukraine đã buộc phải viết lại quy tắc sử dụng hệ thống phòng không Patriot do thiếu tên lửa PAC-3 nhưng tình hình ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn khiến Kiev gặp khó.
nghịch lý của u cà tím
Daria Dmytriieva
