Sắc lệnh số 661 ngày 17/9/2026 này, về mặt pháp lý vẫn
dùng cơ chế mà Nga đã áp dụng từ năm 2023, tức là "quản lý tạm thời" (временное управление).
Sắc lệnh số 661 này chỉ bổ sung các tài sản mới vào cơ chế của Sắc lệnh 302 ngày 25/4/2023 của Nga, nó đặt các cổ phần/phần vốn tại Nga của Auchan, Nestlé, Le Monlid/Lemana Pro, FM Logistic và một loạt công ty liên quan dưới quyền quản lý của АО "Л.Е.В. Менеджмент" - L.E.V. Management.
Điểm rất quan trọng là Sắc lệnh 302 quy định: người quản lý tạm thời thực hiện các quyền của chủ sở hữu, ngoại trừ quyền định đoạt tài sản.
Và chế độ quản lý tạm thời chỉ chấm dứt khi Tổng thống Nga ra quyết định.
Vì vậy, về pháp lý nghĩa là
chủ cũ vẫn đứng tên sở hữu, nhưng tạm thời mất quyền kiểm soát và quản trị, người quản lý do Nga chỉ định điều hành doanh nghiệp.
Ngay cả các luật sư Nga được báo chí dẫn cũng lưu ý rằng biện pháp ngày 17/9/2026 không chính thức chuyển quyền sở hữu.
https://pravo.gov.ru/novye-postupleniya/federalnyy-zakon-ot-11-06-2021-170-fz-o-vnesenii-izmeneniy-v-otdelnye-zakonodatelnye-akty-rossiyskoysection/1136section/1136/Распоряжение Правительства Российской Федерации от 07.11.2024 № 3166-рsection/1141/section/1139/section/1136/Распоряжение Правительства Российской Федерации от 25.11.2022 № 3612-р "О Лысенковой Е.В."section/1137/?from=24.04.2023
https://www.garant.ru/products/ipo/prime/doc/406691329/
https://fr.euronews.com/business/2026/09/18/la-russie-prend-le-controle-des-actifs-de-nestle-et-de-groupes-francais
Bộ Ngoại giao và Bộ Kinh tế Pháp ngày 18/9/2026 cũng gọi biện pháp của Nga là: "
mise sous administration provisoire", nghĩa là đặt dưới quản lý tạm thời và yêu cầu Nga rút lại quyết định
https://www.diplomatie.gouv.fr/fr/presse-et-ressources/decouvrir-et-informer/actualites/communique-conjoint-du-ministere-de-l-europe-et-des-affaires-etrangeres-et-du-ministere-de-l
Những việc như thế này,
Nga đã làm việc tương tự từ tháng 4/2023. Đây là đợt rất lớn ngày 25/4/2023.
Nga đưa dưới quyền quản lý của Rosimushchestvo:
- khoảng 83,73% Unipro, thuộc tập đoàn Đức Uniper.
- gần như toàn bộ cổ phần của Fortum Nga, thuộc tập đoàn Phần Lan Fortum.
Đây chính là thời điểm cơ chế hiện nay được thiết lập.
Sau đó nó được mở rộng rất nhiều lần.
https://interfax.com/newsroom/top-stories/90009/
https://interfax.com/newsroom/top-stories/90030/
Ngày 16/7/2023, Nga tiếp tục đưa:
- Danone Russia của Pháp;
- Baltika Breweries của Carlsberg Đan Mạch
dưới quản lý nhà nước.
https://interfax.com/newsroom/top-stories/92601/
https://finance.yahoo.com/news/moscow-takes-control-russian-subsidiary-141412453.html
Kết quả:
Công ty Danone mất quyền kiểm soát doanh nghiệp Nga. Danone sau đó ghi nhận tổng thiệt hại khoảng €1,2 tỷ. Tháng 3/2024 Nga gỡ doanh nghiệp khỏi chế độ quản lý tạm thời, rồi Danone hoàn tất bán cho Vamin R vào tháng 5/2024.
Công ty Carlsberg/Baltika tuyên bố họ vẫn là chủ sở hữu cổ phần nhưng hoàn toàn mất quyền quản lý. Sau một thời gian tranh chấp, cuối năm 2024 Carlsberg đạt thỏa thuận bán Baltika cho ban quản lý địa phương và thoát khỏi Nga.
https://www.danone.com/newsroom/press-releases/danone-update-edp-business-russia.html
https://www.danone.com/newsroom/press-releases/danone-completion-of-the-sale-edp-business-in-russia.html
https://www.carlsberggroup.com/newsroom/carlsberg-group-terminates-license-agreements-in-russia/
https://www.carlsberggroup.com/newsroom/carlsberg-group-divests-shares-in-baltika-breweries/
Ngày 26/4/2024, Nga chuyển 100%:
- Ariston Thermo Rus của Italy
- BSH Household Appliances, thuộc Bosch/Siemens của Đức
sang quyền quản lý tạm thời của Gazprom Household Systems.
https://www.garant.ru/products/ipo/prime/doc/408849937/
https://interfax.com/newsroom/top-stories/101859/
Như vậy
quyền quản lý tạm thời có thể là thể hiện ý đồ của Nga muốn mua lại những công ty này. Nhưng cũng không loại trừ khả năng Nga sẽ từ bỏ ý định mua lại nếu đàm phán được.
Trường hợp Ariston là như vậy. Tháng 3/2025, Putin hủy chế độ quản lý tạm thời đối với Ariston và quyền kiểm soát được trả lại.
https://interfax.com/newsroom/top-stories/110627/
Nhưng vói trường hợp này, khả năng quay lại hơi khó.
Ngày 19/9/2026, Dmitry Medvedev vừa công khai nói Nga nên đi xa hơn chế độ "quản lý tạm thời" và chuyển sang "cưỡng chế thu hồi" tài sản của các công ty phương Tây.
Ông nhắc chính Nestlé và Auchan trong phát biểu này. Đây là quan điểm của Medvedev, chưa phải một quyết định pháp lý mới của Putin hay chính phủ Nga.
https://www.rbc.ru/politics/19/09/2026/6aae38fe4d219900960c1842?from=main_lines_4
Cuối năm 2025/đầu 2026, Nga còn đưa các nhà máy Rockwool của Đan Mạch và Canpack của Ba Lan dưới quyền các công ty Nga khác. Rockwool cho biết họ vẫn giữ quyền sở hữu về danh nghĩa, nhưng từ ngày 13/1/2026 đã mất quyền kiểm soát hoàn toàn đối với bốn nhà máy Nga.
https://interfax.com/newsroom/top-stories/115581/
https://www.rockwool.com/syssiteassets/investors/financial-reports/2025/annual-report-2025.pdf?f=20260204140857
Điểm này đáng chú ý vì vụ 17/9/2026 không giao cho Rosimushchestvo mà giao cho L.E.V. Management.
L.E.V. Management rất nhỏ, được thành lập năm 2024 với vốn điều lệ chỉ 15.000 rúp, nhưng được giao quản lý một khối tài sản rất lớn. RBC xác nhận thông tin vốn điều lệ này.
https://www.rbc.ru/business/17/09/2026/6aac1e83cd28a2fc85cc5acb?from=main_lines_3
Nhưng cái làm nó đáng chú ý, đó chính là quy mô và loại doanh nghiệp. Nga không chỉ động đến một doanh nghiệp đang rút khỏi thị trường mà cùng lúc đặt dưới quyền quản lý của Nga:
- Auchan
- Nestlé Russia
- Nestlé Kuban
- Lemana Pro
- FM Logistic
- hàng loạt Batilogistic/NG Concept...
Sắc lệnh số 661 liệt kê một loạt phần vốn gần như 100% của các công ty này.
Trong khi đó Auchan và Nestlé là những tập đoàn đã tiếp tục hoạt động tại Nga nhiều năm sau 2022, chứ không phải trường hợp đơn giản là bỏ doanh nghiệp rồi chạy.
Vì thế bước đi ngày 17/9/2026 có thể được xem là một sự mở rộng đáng kể của chính sách quản lý cưỡng chế tài sản nước ngoài, nhưng không phải lần đầu tiên Nga sử dụng cơ chế này và cũng chưa phải là tịch thu/chuyển quyền sở hữu hoàn toàn.
Cũng không chỉ Nga làm việc này, mà
Đức cũng đã từng làm như vậy với Rosneft.
Ngày 16/9/2022, Đức đặt:
- Rosneft Deutschland GmbH
- RN Refining & Marketing GmbH
dưới Treuhandverwaltung - quản lý ủy thác của Bundesnetzagentur.
Do đó nhà nước Đức kiểm soát quyền biểu quyết và quyền quản lý của Rosneft tại ba nhà máy lọc dầu:
- PCK Schwedt
- MiRo Karlsruhe
- Bayernoil. BMWK
Nhưng Rosneft không bị tước quyền sở hữu cổ phần.
Chính phủ Đức nói rõ quyền biểu quyết của chủ sở hữu bị đình chỉ và quyền quản lý/định đoạt bị hạn chế.
Và điều khá thú vị là đến 27/2/2026, Đức đã chuyển chế độ quản lý Rosneft Deutschland thành không thời hạn.
Vì thế Rosneft Deutschland hiện là trường hợp rất gần với cơ chế Nga, chủ sở hữu danh nghĩa vẫn tồn tại, nhưng nhà nước tước quyền quản trị thực tế.
https://www.bmwk.de/Redaktion/EN/Pressemitteilungen/2022/09/20220916-federal-government-places-rosneft-deutschland-under-fiduciary-management.html
https://www.dsc.bund.de/SharedDocs/Pressemitteilungen/EN/2022/20220916_Rosneft.html?nn=695790
https://www.bundeswirtschaftsministerium.de/Redaktion/DE/Pressemitteilungen/2023/09/20230908-bundesregierung-verlaengert-treuhandverwaltung-der-rosneft-deutschland.html
https://www.bundesnetzagentur.de/DE/Fachthemen/ElektrizitaetundGas/Treuhand/start.html
Với Gazprom Germania của Nga thì Đức đi xa hơn, đã quốc hữu hóa, chiếm quyền sở hữu
Ngày 4/4/2022, Đức trước tiên đặt Gazprom Germania dưới quyền Bundesnetzagentur, lấy cớ vì Gazprom có một loạt động thái chuyển nhượng cổ phần mà Đức cho rằng không đáp ứng nghĩa vụ khai báo/kiểm tra đầu tư.
Gazprom Germania sau đó đổi tên thành: SEFE - Securing Energy for Europe. Đến 14/11/2022, Đức đi bước tiếp theo: chuyển SEFE sang sở hữu của Liên bang Đức.
Lý do chính thức của Berlin là SEFE bị âm vốn, có nguy cơ phá sản và việc phá sản có thể đe dọa an ninh cung cấp khí đốt.
Bundesnetzagentur hiện nói thẳng: việc quốc hữu hóa SEFE đã hoàn tất. Và từ 14/11/2022, SEFE thuộc sở hữu 100% của Cộng hòa Liên bang Đức.
https://www.bundesnetzagentur.de/EN/Areas/Energy/Fiduciary/Gazprom/start.html
https://ec.europa.eu/competition/state_aid/cases1/202417/SA_112489_702E0B8F-0100-C8A0-B0D9-A0A75F09F664_84_1.pdf
https://www.bundeswirtschaftsministerium.de/Redaktion/EN/Pressemitteilungen/2022/03/20220404-bmwk-appoints-bundesnetzagentur-as-fiduciary-for-gazprom-germania.html
https://www.bundeswirtschaftsministerium.de/Redaktion/EN/Pressemitteilungen/2022/11/20221114-safeguarding-the-gas-supply.html
https://www.bundeswirtschaftsministerium.de/Redaktion/DE/Pressemitteilungen/2022/11/20221114-sicherung-der-gasversorgung-bundesregierung-uberfuhrt-gasunternehmen-sefe-ins-eigentum-des-bundes.html
Quyết định của Đức quy định cổ đông cũ có quyền được bồi thường theo giá trị thị trường của cổ phần. mức bồi thường phải được xác định qua thủ tục riêng.
Cho nên cách gọi chính xác là: Gazprom Germania/SEFE = quốc hữu hóa có cơ chế bồi thường
https://www.bmwk.de/Redaktion/EN/Pressemitteilungen/2022/11/20221114-safeguarding-the-gas-supply.html
Ba Lan còn có một ví dụ thậm chí rõ hơn.
Ba Lan năm 2022 đặt 48% cổ phần Gazprom tại EuRoPol Gaz, công ty sở hữu đoạn đường ống Yamal ở Ba Lan, dưới quản lý cưỡng chế tạm thời.
Sau đó ngày 10/10/2023, chính phủ Ba Lan quyết định tiếp quản số cổ phần Gazprom này cho EuRoPol Gaz.
Tài liệu của chính EuRoPol Gaz nói rằng việc tiếp quản đi kèm cơ chế bồi thường, chứ không đơn thuần là tước không tài sản
Đây là ví dụ châu Âu khá gần với việc, quản lý cưỡng chế => chuyển quyền sở hữu.
https://www.gov.pl/web/development-technology/appointing-an-administration-over-the-pao-gazprom-company
https://www.europolgaz.com.pl/en/company/general-information
vnexpress.net
)
www.kyivpost.com
baomoi.com
. Quân Nga ở đây đúng là phế vật. Đánh 2 năm trời được tí đất, Ucr đi dạo lấy lại đầy đủ 
