TÌM HIỂU PHÁO BINH MĂT ĐẤT .
Biết tôi là lính Trinh sát pháo binh, nhiều anh em CCB các Binh chủngkhác & CĐM muốn biết sâu, chi tiết về pháo binh mặt đất chiến đấu thế nào .
Nhân Kỷ niệm:
80 NĂM TRUYỀN THỐNG PHÁO BINH- TÊN LỬA ( Ngày 29/6/ 1946-2026 )
Xin viết bài về pháo mặt đất trong chiến dịch Quảng Trị 1972 ( có thể đã khác thời nay hiện đại hơn, nhưng còn không bị không quân, hải quân địch tìm diệt ).
☆☆☆☆☆☆☆
Pháo mặt đất là hỏa lực chính, chi viện cho bộ binh. Nó có nhiều loại ở các tầm cự li. Tên pháo được gọi theo đường kính quả đạn (chỗ lớn nhất ).
* Cối 60, 82,120,160 li :
Tầm chi viện tương đương : 3,5,8,10 km.( theo đường chim bay)
* Pháo bắn cầu vồng (Lựu pháo) 105 li, 122, 130 li ( tính đường thằng từ 5 - 30 km )
- Canon 85 bắn thẳng diệt xe tăng và cũng tham gia bắn mục tiêu cố định.
Pháo 152, 155,175, 203, 406 li ..Bắn xa từ 15- 45 km , có thể tới 70 km nếu là đạn tăng tầm .
☆ Trong cuộc chiến chống Pháp & chống Mỹ ( 1954-1975)
Đã có 2 trận đấu pháo lớn nhất:
1/ Trận đấu pháo ngày 13.3.1954 mở màn chiến dịch ĐBP tấn công căn cứ pháo binh Him Lam, trận này :
* Phía QĐNDVN :
khoảng 40 khẩu pháo (gồm pháo 105 li, 75 li và cối 120 mm) - ta bắn 2.000 quả pháo.
* Phía Pháp: hỏa lực chi viện cho Him Lam chủ yếu từ các trận địa pháo Mường Thanh và Hồng Cúm, với khoảng 24–36 khẩu (gồm pháo 105 Li, 155 Li và cối 120 mm. Bắn 10.000 quả pháo.
Sau hơn 6 tiếng đấu pháo ( 17-23h30) , căn cứ Him Lam thất thủ, tiểu đoàn trưởng pháo binh tự sát. Bởi chiến thuật bắn : Pháp 1 chỗ bắn ra nhiều mục tiêu.
Pháo binh ta dùng chiến thuật " hỏa khí phân tán, hỏa lực tập trung " pháo nhiều trận địa bắn vào 1 điểm.
2/ Chiến dịch Quảng Trị 1972.
* Quân đội Nhân dân Việt Nam : Huy động khoảng 390 khẩu pháo các cỡ 130 li, 122, 100 , 85 li, cùng cối 160, 120 mm và pháo phản lực, được tổ chức thành 6 trung đoàn pháo xe kéo và 1 trung đoàn pháo mang vác.
Lượng đạn pháo sử dụng ít hơn rất nhiều, do hạn chế về tiếp tế và cơ số đạn.
Các nhà nghiên cứu quân sự cho rằng Hỏa lực của ta chủ yếu được dùng đúng thời điểm, tập trung vào các mũi tiến công, chứ không bắn liên tục như phía địch, cho nên uy lực, hiệu quả cao hơn nhiều . Lính Mỹ, Ngụy sợ nhất pháo chiến dịch 130 li của ta , bắn nhanh, sức công phá rất lớn .
* Quân lực Việt Nam Cộng hòa + Mỹ : có khoảng 540 khẩu pháo các loại của 7 tiểu đoàn pháo binh, cùng 1 pháo đội cơ động 175 mm M107. Ngoài pháo mặt đất, phía này còn được yểm trợ hỏa lực rất mạnh từ pháo đặt trên tàu hải quân Mỹ và không quân chiến thuật, 50 vi vụ máy bay ném bom B-52/ ngày.
Trong 81 ngày đêm (28/6–16/9/1972), Thành cổ và thị xã Quảng Trị hứng chịu khoảng 328.000 tấn bom đạn từ không quân, pháo binh và hải quân. Trung bình mỗi chiến sĩ phòng ngự phải chịu khoảng 200 quả đạn pháo và 100 quả bom.
Riêng pháo binh trên hạm đội Mỹ đã bắn hàng trăm nghìn quả đạn pháo vào đất liền , anh em tôi gọi là "Dàn nhạc Tân Tây Lan".
Qua đó cho thấy , thế trận pháo binh không theo số lượng, chất lượng mà theo cách đánh .
Vậy cách đánh pháo của ta như thế nào?
1. Bố trí chiến thuật ta không như đối phương bố trí thành cụm pháo ". Cao điểm 241, có căn cứ pháo binh Carroll , với 40 khẩu pháo gồm:
4 khẩu pháo tự hành 175 mm ("Vua chiến trường"),
18 khẩu pháo 155 mm , .
Căn cứ pháo binh Đầu Mầu. 12 khẩu .
- Căn cứ Pb Ba Hồ và Động Toàn khoảng 40 khẩu pháo.
Ta bố trí theo chiến thuật " hỏa khí phân tán, hỏa lực tập trung " nghĩa là không phải đại đội 4 khẩu bố trí 1 trận địa, mà bố trí ở sau 4 quả đồi khác nhau, bắn vào 1 điểm, có thể 2 khẩu bắn chi viện bộ binh tấn công, 2 khẩu bắn cầm canh 2 mục tiêu địch kế bên , không cho địch ngóc đầu chi viện cho nhau. Hơn nữa, bố trí phân tán tránh tối đa thiệt hại khi địch đánh bom, phản pháo.
Đồng thời, bố trí sau các quả đồi, phản dội âm thanh, rađa phản pháo địch sẽ tính sai mỗi giây > 330m. ( tốc độ âm 333,3m/s)
* Tuy địch có máy móc hiện đại tính phần tử pháo . Nhưng ta có trinh sát tuy chỉ tính bằng tay, với 19 phép logarit thập phân, đo tốc độ gió ngang, gió dọc, nhiệt độ, áp suất không khí sáng, trưa, tối , đêm, nhiệt độ buồng đốt, liều phóng...tác động đến viên đạn 122 li , 22 kg bay xa mấy chục Km, đỉnh cao nhất đường đạn hơn chục km.
Để hiệu chỉnh khí hậu tác động đường đạn, để chỉnh phần tử ban đầu.
- Hướng: là vòng tròn được tính bằng 60.000- 64.000 li giác, lấy góc 00- 00 là chính Bắc. Tính ra góc bắn .
- Góc Tầm ( thước tầm) là góc bắn cầu vồng tính ứng với cự li từ tâm pháo đến tâm mục tiêu.
- Ngòi nổ có nhiều loại:
Nổ sớm bắn bộ binh khi địch thoát li công sự . Bắn bằng đạn bi, đạn đinh, đạn phá ...chụp xuống đầu địch .
Ngòi nổ tức thì, là loại chạm nổ, bắn bộ binh lộ .
Ngòi xuyên phá : bắn mục tiêu khoan bê tông, hầm...
Tất cả nằm trong khẩu lệnh của đại đội phó phụ trách trận địa.
☆ Xin thuật lại trận đánh của lính pháo chi viện bộ binh giữ chốt ở Quảng Trị 1972.
Đại đội pháo xe kéo có nhiều bộ phận: Chỉ huy ,Trinh sát, Thông tin hữu tuyến, thông tin vô tuyến, pháo thủ, hậu cần (y tá, nuôi quân, liên lạc, lái xe, thợ pháo đạn...)
Đại đội trưởng ( C trưởng) dẫn Bộ phận trinh sát căn cứ các mục tiêu bắn , đi trước, tìm vị trí đặt trận địa cho 4 khẩu pháo, chỉ huy trận địa, khu hậu cần, khu dấu xe kéo pháo..) trinh sát đo kéo tọa độ về từng tâm mỗi khẩu pháo. 02 trinh sát về báo cáo C phó, dẫn xe pháo chiếm lĩnh trận địa, pháo thủ đào hầm pháo, hầm đạn, hầm người.
C trưởng tiếp tục dẫn Trinh sát, thông tin lên tiền phương, gặp ban chỉ huy bộ binh, lập đài quan sát, đài luồn sâu chấm tọa độ mục tiêu báo về trận địa ( 2 trinh sát trận địa gọi là kế toán pháo căn cứ tọa độ tâm pháo , tọa độ mục tiêu, đo nhiệt độ, áp suất khí tượng, tốc độ gió ngang, gió dọc... , tra bảng bắn...tính toán ra phần tử ban đầu.
Các pháo thủ kéo pháo vào hầm pháo, đúng tâm pháo. Chuẩn bị quả pháo, ngòi nổ, ống liều phóng ...hữu tuyến kéo dây từ trận địa lên đài hàng chục km. Vô tuyến canh phiên giữa Đài, trận địa, tiểu đoàn, bộ binh...
Căn cứ yêu cầu của bộ binh tại mặt trận. Ctrưởng lệnh ( qua thông tin) về trận địa, để bắn thử .
Lúc đó là 17g :
- Mục tiêu 114 ( tên mật mục tiêu), - 1 phát bắn thử !
Ở trận địa, C phó báo động chiến đấu.
- Đại đội về vị trí chiến đấu,
Mục tiêu 114, Hướng 36-42, thước tầm 248, đạn nổ phá, ngòi tức thì, liều nguyên- Khẩu đội 1, 1 phát nạp đạn!
( trung đội trưởng, khẩu đội trưởng hô theo , pháo thủ 1,2,3,4 thao tác pháo, đạn) 3 khẩu còn lại chỉnh theo, không đạn.
- K1 xong !
- Bắn !
Sau khoảng 15 giây đạn bay chạm nổ , trinh sát Đài đo qua phương hướng bàn & ống nhòm đo điểm nổ so mục tiêu , C trưởng báo về trận địa:
- Đạn xa 100m, lệch phải 005.
Kế toán chỉnh phần tử báo C phó ra lệnh để k1 và 3 khẩu khác chỉnh nguội theo :
- Đạn xa, lệch phải . Chỉnh lại : Hướng 36-37, tầm 246, 1 phát bắn !
- 1 phát nạp đạn, bắn !
Máy bay VO 10 quần đảo trên đầu, cứ nó quay đi ,số 3 dựt dây cò ..Ùng ....số 2 lại quay tầm gục nòng pháo, rồi lấy cành cây khỏa khói đầu nòng ...cứ như vậy bắn thử, hiệu chỉnh mấy mục tiêu khác như 115,116....
- C trưởng: Đạn trúng mục tiêu. Ghi phần tử lá chắn !
* 0g đêm, Đài báo về
- Chuẩn bị chi viện bộ binh giành chốt, đạn 40 trái , mục tiêu 115.
- Kẻng báo động 3 tiếng/ 1 vang lên.
C phó lệnh :
- Toàn đại đội vào vị trí chiến đấu!
- K1 xong, K2 xong, K3 xong, K4 xong !
- Mục tiêu 115, phần tử lá chắn. Đạn nổ phá, ngòi tức thì, liều nguyên, mỗi khẩu 10 phát chuẩn bị !
- K1- 2 - 3- ,4 xong.
* 0g10, đài lệnh: bắn!
- 10 phát bắn gấp, bắn !
Cả khoảng đêm đenp bừng sáng , vỡ òa chớp lửa đầu nòng, AD6 lao tới đảo vòng trên trận địa. Đại đội cao xạ 37 hai nòng phía sau tung ngụy trang vào cấp 1. Hai AD6 lao xuống thả bom. 4 khẩu Cao xạ (,8 nòng ) tung lưới lửa lên quây AD6, Bom chệch trận địa pháo mặt đất 500m, đất đá bụi mù cùng khói đầu nòng . Pháo sáng rợp cả khu vực.
Trên tiền phương, bộ binh đã chiếm lại chốt. C trưởng báo về :
- Trận địa ngừng bắn, ghi phần tử lên Lá chắn !
- Rõ, trận địa ngụy trang , gác pháo!
Trên đầu, 2 máy bay trinh sát OV10 quần đảo. Lục đó đã gần 2 giờ sáng, pháo thủ quay gục nòng pháo, cử người gác, kệ bom đạn lăn vào hầm ngủ "gấp"
*4g sáng . Điện thoại reo , đại đội về vị trí chiến đấu. Bắn theo chiến thuật tác xạ P2. C phó truyền theo máy hữu tuyến:
- Bắn theo P2
- K1,K2 , bắn phá M114, đạn nổ phá, ngòi nổ sớm, 10 phát cấp tập, bắn !
; K3 bắn M116, 10 phát giãn cách 3 phút / phát . Bắn !
.K4 bắn M115,10 phát giãn cách 3 phút/ phát . Bắn !
Cả góc trời sáng lóa, tiếng nổ xen kẽ ầm ầm. Máy bay địch bu lại, pháo địch phản xoẹt..xoẹt đùng phía trước, phía sau, khói lửa mịt mù .
Kệ, xoẹt xoẹt là còn xa.
Tụi máy bay quay lại đánh cao xạ đang bắn mãnh liệt bảo vệ trận địa chúng tôi...nó chiếu laser, thả bom chính xác, tung một khẩu cao xạ anh em hy sinh gần hết khẩu đội.
3 khẩu còn lại vẫn kiên cường đánh trả. Khi chúng tôi hoàn thành nhiệm vụ. Trận địa cao xạ lộ rồi , anh em cho xe chuyển pháo sang trận địa 2, vẫn ở phía sau bảo vệ chúng tôi...
Không biết bao nhiêu đêm, không còn nhớ ngày tháng , không nhớ đủ biết bao anh em đã hy sinh, bổ sung lại hy sinh, có lúc không còn nhớ lính mới tên là gì vì vừa về đơn vị ... Lại gói bằng tăng võng, đục thùng sắt tây đựng lương khô làm bia, cắm lên trên gò đất đá sỏi vừa đắp vội lúc tờ mờ sáng ...
Thế đấy, 54 năm rồi vẫn nhớ như in ở trận địa Lâm Lang, Quán Ngang, bị bom ở trận địa Phượng Hoàng , Động ông Do, trong giấc mơ đêm vẫn văng vẳng tiếng thằng Dần:
- Cứu tao, bị cầu xe cháy đè chân rồi,...xe cháy , đạn nổ không vào cứu được, nhìn nó chết dần trong lửa đạn, xót xa mãi tới giờ.
Đại đội hành quân bị bom B-52 trùm đội hình trên điểm cao 367...thương vong nhiều quá.
Đã trên 72 tuổi cả rồi, lính pháo không bị đạn bắn thẳng, nhưng bị bom, pháo nhiều ...bao nhiêu anh em tan xương, nát thịt ngấm vào đất đồi Quảng Trị, biết bao anh em đã về cõi vĩnh hằng vì bệnh tật chiến trường...còn vài thằng ,mỗi lần gặp nhau lại vợi đi ,bởi trong cuộc đời vất vả , gian truân..
Kính cám ơn, mọi người đã cùng đồng hành với chuyện bộ đội pháo binh chiến trường.
( Quốc Minh, Cựu trinh sát pháo binh QT72)
