Tây Ninh em đoán thế đất cao, rừng cao su nhiều , giáp mấy tỉnh có rừng và địa hình thuận lợi cho QĐ đóng, xây dựng căn cứ đe dọa ven sg ở vị thế quân chủ lực. Khu Dương Minh Châu là 1 căn cứ đầu não chỉ huy. Vị trí này buộc Mỹ phải đánh . Đó là theo suy đoán của em .Có chứ cụ. Em vẫn thường nhắc đến câu nầy với nhiều thân nhân liệt sĩ đi tìm mộ. "Tìm được mộ phải là cái Duyên, quan trọng nhất phải thành tâm, phải hết mình...có như vậy mới có kết quả". Cũng ngôi mộ đó nhưng xét nghiệm ADN lần thứ hai mới có kết quả. Hai lần lấy mẫu cách nhau gần 5 năm, lần đầu liệt sỹ "phật ý" nên không cho ra kết quả.
Nói thêm, phía Bắc tỉnh Tây Ninh là chiến trường ác liệt nhất trong kháng chiến chống Mỹ giai đoạn 1965-1972, nơi này hi sinh nhiều vô kể. Có thể nói khốc liệt không kém chiến trường Quảng Trị.
Có thể vì Tây Ninh gần SG nên thế quân địch mạnh hơn, dễ triển khai hoả lực và không quân hơn các vùng xa khác.
Bác cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh, nay đã 82-83 tuổi người giúp em khá nhiều trong công việc tìm kiếm mộ liệt sĩ. Ông tham gia đánh giặc từ 1963-1975 ở chiến trường ác liệt Tân Biên- Dương Minh Châu- Gò Dầu.
Đúng cụ Tây Ninh là chiến trường cực ác liệt, tôi cũng thỉnh thoảng đi thăm khu ATK và viếng nghĩa trang LS ở đó. Nhưng cũng nghe các bác quản trang và các bác trước tham gia chiến trường ở đó nói chuyện nhiều mộ vô danh và không có cốt, thậm chí là cốt ko phải của người?(có nhiều mộ tên tuổi địa chỉ đầy đủ khi GĐ xin bốc mộ cũng ko được vì các lý do trên...) do thời điểm chiến tranh bom đạn nhiều chiến sỹ bị hy sinh, đồng đội chỉ kịp vùi tạm đánh dấu lên gốc cây, đá, đánh dấu tạm... chờ quay lại chôn cất tử tế sau, nhưng khi quay lại nhiều xác không còn vì bị thú ăn và tha đi mất?Có chứ cụ. Em vẫn thường nhắc đến câu nầy với nhiều thân nhân liệt sĩ đi tìm mộ. "Tìm được mộ phải là cái Duyên, quan trọng nhất phải thành tâm, phải hết mình...có như vậy mới có kết quả". Cũng ngôi mộ đó nhưng xét nghiệm ADN lần thứ hai mới có kết quả. Hai lần lấy mẫu cách nhau gần 5 năm, lần đầu liệt sỹ "phật ý" nên không cho ra kết quả.
Nói thêm, phía Bắc tỉnh Tây Ninh là chiến trường ác liệt nhất trong kháng chiến chống Mỹ giai đoạn 1965-1972, nơi này hi sinh nhiều vô kể. Có thể nói khốc liệt không kém chiến trường Quảng Trị.
Có thể vì Tây Ninh gần SG nên thế quân địch mạnh hơn, dễ triển khai hoả lực và không quân hơn các vùng xa khác.
Bác cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh, nay đã 82-83 tuổi người giúp em khá nhiều trong công việc tìm kiếm mộ liệt sĩ. Ông tham gia đánh giặc từ 1963-1975 ở chiến trường ác liệt Tân Biên- Dương Minh Châu- Gò Dầu.
Lấy rồi bác ạ.
Câu chuyện của bác xúc động quá. Đọc xong mà rưng rưng nước mắt. Chiến tranh gây ra bao nhiêu đau thương, mất mát mà ko thể bù đắp được.
Nhà 1 người bác họ em ( hiện trong quê ) trước kia ở Iagrai - gần biển hồ Playku . Em vào nhà bác 2 lần hồi 20 năm trước. Bác em nhường cho phòng ngủ của 2 bác. Nhưng em thấy gian lớn chính giữa nhà có ban thờ vậy sao phòng ngủ lại có bát hương nhỏ ngoài góc cửa phòng. Nghĩ là vh địa phương nên 1 hôm em hỏi anh họ là con 2 bác sống ở HN . Ông anh làm câu : mấy lần tầm 3 4h sáng bố và mẹ anh thấy 3 người bộ đội 2 nam 1 nữ cắp cái Rá vo gạo đi từ phía sân qua hành lang cửa phòng về phía cái suối chân đồi sau nhà nên bố mẹ đặt bát nhang thắp cho họ.
Bác ruột e cũng hy sinh ở đây. 2009 e cũng vào đó tìm mộ hơn chục ngày mà ko tìm đc. Dọc đường mòn vào rẫy trong rừng người dân họ chỉ còn nhiều mộ lắm. Bia mộ thường làm bằng vỏ thùng lương khô đục lỗ nhưng sau chiến tranh họ lấy về nạo củ mỳ hết. Giờ chỉ còn những lùm đất thấp thôiCách đây 13 năm mình có đi công tác ở Khe Sanh, Quảng Trị. Có hay ăn cơm ở một nhà cô chú gần chỗ làm. Cô chú có dẫn ra vườn chụp lại mấy mảnh bia mộ họ nhặt được trong quá trình khai hoang (không có hài cốt). Không biết giờ đã có người nhận hết chưa và cô chú còn giữ không. Nhân dịp này lục lại ảnh đăng lên nhỡ may có ai là người nhà mà chưa rõ tung tích liệt sỹ.
Tử sỹ Nguyễn Thành Trung, hoặc Thanh Trung
Nhập ngũ 1966
Trung sỹ
Mất 1973
Quê quán: Vĩnh Quang hoặc Vĩnh Quảng, Hòa An, Cao Bằng.
Tấm này thông tin hơi ít.
Liệt sỹ .... Tiến Dũng
Năm 194...
Tháng 12.
7-4-1974 (Chắc là ngày mất)
Thông tin bia mộ này đầy đủ nhất. Rất may mắn là hồi đó đã hỏi và liên lạc được với người nhà liệt sỹ.
Gần 30.4 rồi mà vẫn có hs. Không may cụ ạ.
Xưa nó thế. Ông bác em đi Mậu Thân xong về thăm nhà, xong đi tiếp thì hi sinh. Mà có qua được tiếp đợt đấy, thì cũng khó qua trận Quảng Trị. Mộ tìm thấy ở loanh quanh khu đấy.
Chuyện của liệt sỹ Cận đại diện cho nhiều người lính cống hiến, phụng sự cho Tổ quốc. Dù hy sinh nhưng công lao, giá tinh thần vì nhân dân đã để lại, lưu dấu trong lòng người dân nhiều vùng miền của đất nước. Em xin phép cụ cho em post câu chuyện của liệt sỹ Cận và ảnh thời trẻ của người yêu liệt sỹ lên facebook được không ạ? Ảnh cụ bà thời trẻ nhìn có khí phách quá.Nhiều năm nay em cũng đi tìm kiếm thông tin mộ liệt sĩ. Gặp nhiều câu chuyện gia đình liệt sĩ đi tìm mộ rất đau lòng.
- Tháng 6/2017, một gia đình ở Hải Phòng nhờ em dẫn đi tìm mộ ở chiến trường Tây Ninh. Liệt sĩ hi sinh năm 1969, giấy báo tử có ghi vị trí chôn mộ ban đầu. Thân nhân liệt sĩ đi tìm mộ là 1 người em, anh ấy cũng là 1 Cựu Chiến binh, mẹ của liệt sỹ lúc đó đã 94 tuổi. Bà nhiều lần hối thúc con cái đi tìm mộ liệt sỹ, bà nói chỉ nhắm mắt khi tìm thấy mộ anh. Được một số người già giúp đỡ thông tin chắp nối và xác định vị trí chôn là vùng đất có tên Sân Lễ. Đến nơi hỏi ra thì mới biết căn cứ Sân Lễ là trạm xá tiền phương của quân đội. Đau lòng nhất là vùng Sân Lễ bây giờ bị chìm sâu trong lòng hồ thuỷ lợi Dầu Tiếng, có mực nước sâu trên 10m, mênh mông. Người em liệt sĩ đành bốc 1 ít đất ven hồ rồi bỏ vào hũ sành mang về quê.
- Tháng 4/2026, em cùng một thân nhân nữa đi tìm mộ liệt sĩ khác. Liệt sỹ cũng hi sinh 1969, giấy báo tử ghi Mất tích trong chiến đấu. Thực ra liệt sỹ này 12 năm trước em đã phát hiện được ngôi mộ có vài thông tin giống giấy báo tử và đã báo cho gia đình họ vào xác nhận mộ. Nhưng thông tin trên bia ít ỏi nên không thể khẳng định là đúng liệt sỹ đang tìm. Cuối năm 2025, khi đến thắp hương cho mộ này (ở Nghĩa trang Dương Minh Châu) thì em có gặp 1 người phụ nữ ở địa phương gần đó cũng thắp hương cho chính ngôi mộ này. Hai bên khá bất ngờ và cùng nhau hỏi thăm thì ra chị này đến thắp hương cho người anh trai bị hi sinh và tiện thể thắp hương ngôi mộ này. Rất tình cờ là chị cũng biết người liệt sỹ mà em đang đi tìm. Chị kể: "tôi biết anh Cận (tên liệt sỹ mà em đang tìm) lúc anh hi sinh tôi mới 6-7 tuổi, nhưng chị gái của tôi là người yêu anh Cận. Chị ấy năm nay 74 tuổi và bị tai biến không nhớ gì, sức khỏe rất yếu, không tự đi lại được".
Vì thế nên chị thường xuyên đi thắp hương ở nghĩa trang này và thắp luôn cho anh Cận.
Từ manh mối này, tháng 4/2026 em đi Tây Ninh thăm bà người yêu của liệt sỹ. Từ đây câu chuyện về anh, về những con người dũng cảm nhưng đầy tình yêu thương của vùng đất Bến Củi làm em xúc động và ấn tượng vô cùng.
Bà bị tai biến nặng, không đi lại, chủ yếu nằm trên giường. Bà sống 1 mình, có đứa cháu nhà ở kế bên thường xuyên qua lại chăm sóc bà. Bước vào căn nhà cũ kỹ lụp xụp của bà, đập vào mắt em là có 2 bàn thờ thờ 2 liệt sỹ (anh và em của bà). Riêng bà, 15-16 tuổi đã tham gia du kích đi tải lương thực vũ khí cho bộ đội. Trong quá trình này bà gặp liệt sỹ Cận và hai người yêu nhau. Bà ngồi bất động, không nói được gì nhưng khi em ghé tai nhắc đến tên Anh Cận thì nét mặt bà tươi hẳn ra. Bà gật đầu nhẹ nhẹ, nhoẻn miệng cười. Bà nói trong hơi thở khó nhọc: anh Cận mất rồi. Bữa sáng hôm đó bà con đi làm thì thấy anh bị Mỹ bắn chết ở lô cao su làng 2...mặt bà như sụp xuống, buồn sâu thẳm.
Theo những người già ở đây thì anh Cận là bộ đội chủ lực bị thất lạc đơn vị khi chiến đấu. Anh về xóm làng này tránh địch (thời điểm này chủ yếu là biệt kích Mỹ) và cùng tham gia đánh giặc với du kích địa phương. Anh sống ở trong nhà bà như là con cái.
Đây là lý do Giấy báo tử ghi là mất tích trong chiến đấu. Điều tự hào nhất đó là sau gần 60 năm nhưng người già ở đây ai cũng nhớ tới anh, quý mến anh và cảm phục sự dũng cảm của anh. Ban ngày anh tham gia lao động với bà con, ban đêm khi địch rút đi anh tập hợp thanh thiếu niên dạy họ hát múa, dạy họ cách dùng vũ khí, cách cài đặt mìn đánh giặc.
Rất nhiều xe tăng, xe bọc thép bị tiêu diệt ở xã Bến Củi phần lớn là công của anh. Một CCB 82 tuổi, cùng chiến đấu với anh Cận, sau này là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh kể: chú Cận rất thông minh, liều lĩnh và sống tình cảm lắm. Xã Bến Củi được phong Anh hùng LLVTND cũng phần lớn có công của chú Cận. Sau 1975, xã đã đề nghị phong danh hiệu "Dũng sỹ giệt Mỹ" cho chú Cận nhưng hồ sơ không đầy đủ (lạc đơn vị nên không có hồ sơ).
Tấm ảnh người yêu của liệt sỹ lúc bà 18 tuổi (anh Cận hơn bà 3 tuổi).
Được cụ. Em thêm mấy tấm ảnh này nữa cụ đăng cho sinh động.
